Friday, February 16, 2018

PHÁP HÀNH TRONG NGÀY THỌ BÁT QUAN TRAI

Phần giới luật quý Phật tử đã học tập xong và hứa khả sẽ giữ gìn trọn vẹn trong một ngày đêm. Còn đây là phần tu tập pháp hành trong ngày Thọ Bát Quan Trai. Pháp hành trong ngày Thọ Bát Quan Trai gồm có bốn pháp:
1-       Định Chánh Niệm Tĩnh Giác.
2-       Định Vô Lậu.
3-       Định Niệm Hơi Thở.
4-       Định Sáng Suốt.
Xin quý Phật tử hãy lắng nghe Thầy sẽ giảng dạy để biết cách tu tập trong ngày Thọ Bát Quan Trai cho đúng chánh pháp của Phật. Như quý Phật tử đã biết: Đạo Phật là đạo đức nhân bản - nhân quả, sống không làm khổ mình, khổ người và khổ chúng sanh. Vì thế, giới luật là hàng đầu trong các pháp tu tập, cho nên quý Phật tử phải giữ gìn tám giới nghiêm túc không được vi phạm một lỗi nhỏ nhặt nào trong tám giới này. Nhờ có giữ gìn giới luật nghiêm chỉnh thì tu tập bốn pháp định này mới có hiệu quả. Do đó, quý Phật tử nên biết giới luật là pháp môn quan trọng nhất cho con đường tu tập để tìm cầu sự giải thoát.
--o0o--
1. TU ĐỊNH
CH
ÁNH NIỆM TĨNH GIÁC
Pháp tu tập thứ nhất: “Định Chánh Niệm Tĩnh Giác”. Pháp tu tập Định Chánh Niệm Tĩnh Giác gồm có hai phần:
1-       Tu tập tỉnh thức trên bước đi.
2-       Tu tập tỉnh thức trong những hành động sống hằng ngày.
1/        TU TẬP TỈNH THỨC TRÊN BƯỚC ĐI
Gồm có bốn giai đoạn tu tập:
GIAI ĐOẠN THỨ NHẤT: Đi kinh hành như người vô sự. Trước khi đi quý Phật tử nên tác ý như sau: “Đi kinh hành tôi biết tôi đi kinh hành”. Khi chân trái bước tôi đếm một; chân phải bước tôi đếm hai; chân trái bước tôi đếm ba; chân phải bước tôi đếm bốn; chân trái bước tôi đếm năm. Và như vậy mỗi chân bước tôi đếm 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20. Đúng hai mươi bước tôi đứng lại tác ý: “Đi kinh hành tôi biết tôi đi kinh hành”. Rồi tiếp tục đi lại như cũ. Và cứ tu tập như vậy cho đến khi đứng 30 phút mới xả nghỉ.
GIAI ĐOẠN THỨ HAI: Đi kinh hành như giai đoạn thứ nhất, nhưng đi đúng 20 bước đứng lại tác ý câu: “Hít vô tôi biết tôi hít vô, thở ra tôi biết tôi thở ra” tác ý xong liền hít vô thở ra 5 hơi thở. Khi hít thở 5 hơi thở xong liền tác ý: “Đi kinh hành tôi biết tôi đang đi kinh hành”. Tác ý xong lại bước đi kinh hành như trước. Đi kinh hành 20 bước cộng năm hơi thở suốt thời gian 30 phút xả nghỉ. Đó là tu tập Chánh Niệm Tĩnh Giác giai đoạn thứ hai.
GIAI ĐOẠN THỨ BA: Đi kinh hành như giai đoạn thứ nhất, nhưng đi đúng 20 bước đứng lại rồi ngồi xuống theo kiểu bán già hoặc kiết già, giữ lưng thẳng, mắt nhìn chóp mũi, tác ý: “Hít vô tôi biết tôi hít vô, thở ra tôi biết tôi thở ra” tác ý xong liền hít vô thở ra 5 hơi thở. Khi hít thở 5 hơi thở xong đứng dậy liền tác ý: “Đi kinh hành tôi biết tôi đang đi kinh hành”, tác ý xong lại bước đi kinh hành như trước. Đi kinh hành 20 bước cộng thêm tư thế ngồi hít thở 5 hơi thở. Tu tập như vậy suốt thời gian 30 phút rồi xả nghỉ. Đó là tu tập Chánh Niệm Tĩnh Giác giai đoạn thứ ba.
GIAI ĐOẠN THỨ TƯ: Đi kinh hành theo pháp môn THÂN HÀNH NIỆM. Pháp môn THÂN HÀNH NIỆM là một phương pháp tu tập tỉnh thức thứ tư. Phương pháp này tu tập theo lệnh truyền của pháp môn như lý tác ý.
Xin quý Phật tử lưu ý: Đây là một mẫu truyền lệnh của pháp môn Thân Hành Niệm:
Co tay trái!
Để sau lưng!
Co tay mặt!
Để sau lưng!
Chân trái bước!
Nhón gót (lên)!
Dở chân (lên)!
Đưa (chân) tới!
Hạ chân xuống!
Hạ gót xuống!
Chân mặt bước!
Nhón gót (lên)!
Dở chân (lên)!
Đưa (chân) tới!
Hạ chân xuống!
Hạ gót xuống!
Chân trái bước!...
. . . . . . . . . . . . . .
Đến bước thứ 20 thì chỉ bước tới vừa phải để khi hạ gót xuống thì hai mũi bàn chân cùng trên một hàng ngang.
Khi đứng lại xong tiếp tục truyền lệnh cách thức ngồi:
Tay mặt buông xuống!
Tay trái buông xuống!
Tay trái đưa thẳng ngang mặt!
Tay mặt đưa thẳng ngang mặt!
Hai chân co ngồi xuống!
Tay trái chống đất sau lưng!
Tay mặt chống đất sau lưng!
Hạ thân ngồi xuống!
Chân mặt duỗi ra!
Chân trái duỗi ra!
Hai tay sửa áo!
Chân trái thu về!
Tay mặt bắt chân trái kéo vô! (kiết già)
Chân mặt thu về!
Tay trái bắt chân mặt kéo vô! (kiết già)
Tay trái chống gối trái!
Tay mặt chống gối mặt!
Lưng thẳng!
Hít thở năm hơi!
Hít!
Thở! (Một)
Hít!
Thở! (hai)
Hít!
Thở! (ba)
Hít!
Thở! (bốn)
Hít!
Thở! (năm)
Tay trái chống gối trái!
Tay mặt chống gối mặt!
Tay trái chống đất sau lưng!
Tay mặt chống đất sau lưng!
Chân mặt duỗi ra!
Chân trái duỗi ra!
Chân mặt co thu về!
Chân trái co thu về!
Ngồi lên!
Tay trái chống gối trái!
Tay mặt chống gối mặt!
Đứng lên!
Khi đứng lên xong quý Phật tử tiếp tục đi 20 bước vòng thứ 2... và cứ tu tập như vậy cho đúng 30 phút mới xả nghỉ.
Pháp môn Thân Hành Niệm là giai đoạn tu tập tỉnh thức thứ tư có công năng tỉnh thức rất cao, phá hôn trầm, thùy miên vô ký rất tuyệt vời. Pháp môn này quý Phật tử còn nhiều gia duyên tâm ly dục ly ác chưa tròn đủ thì không nên tu tập nhiều vì tu tập nhiều sẽ rơi vào các loại tưởng thì rất nguy hiểm, sẽ rối loạn thần kinh thành tẩu hoả nhập ma, đó là một loại bệnh điên. Xin quý Phật tử lưu ý: Chỉ tu tập 30 phút mà thôi!
--o0o--
2/        TU TẬP TỈNH THỨC TRONG MỌI HÀNH ĐỘNG
Tu tập tỉnh thức trong những hành động sống hằng ngày, quý Phật tử phải nhớ tu tập trọn một ngày một đêm Thọ Bát Quan Trai. Nhất là phải chuyên cần tu tập Chánh Niệm Tĩnh Giác Định bằng mọi hành động ngoại của thân và câu hữu với pháp môn Tứ Chánh Cần để ngăn các pháp ác và diệt trừ các pháp ác. Nghĩa là quý vị tu trong mỗi hành động thân, khẩu, ý và làm tất cả mọi công việc đều tu tập được cả, như quét sân, nấu cơm, lặt rau v.v.. Quý vị nên nhớ kỹ, phải dùng pháp hướng tâm để tập tỉnh thức trong hành động.
Thí dụ: khi đang quét sân thì quý vị hướng tâm (tác ý): “Quét sân, tôi biết tôi đang quét sân”.
Khi đang lặt rau thì quý vị hướng tâm (tác ý): “Lặt rau, tôi biết tôi đang lặt rau”.
Khi đang nấu cơm thì quý vị hướng tâm (tác ý): “Nấu cơm, tôi biết tôi đang nấu cơm”.
Đó là quý vị đã tu tập tỉnh thức trong hành động quét sân, lặt rau, nấu cơm. Sau đó thì quý vị dùng câu pháp hướng để xả tâm tham, sân, si, mạn, nghi của mình trong hành động quét sân, lặt rau, nấu cơm thì quý Phật tử dùng ba chữ: “Quán ly tham”.
Thí dụ: Khi quý Phật tử đang quét sân mà muốn tu tập lìa xa tâm tham thì hãy nhắc tâm: “Quán ly tham, tôi biết tôi đang quét sân”.
Khi quý Phật tử đang lặt rau mà muốn tu tập lìa xa tâm tham thì hãy nhắc tâm: “Quán ly tham, tôi biết tôi đang lặt rau”.
Khi quý Phật tử đang nấu cơm mà muốn tu tập lìa xa tâm tham thì hãy nhắc tâm: “Quán ly tham, tôi biết tôi đang nấu cơm”.
Với tâm tham, sân, si, mạn, nghi quý Phật tử đều nương vào những hành động làm việc hằng ngày của mình mà tu tập như vậy thì tâm sẽ ly dục ly ác trọn vẹn. Cho nên, quý Phật tử làm việc gì đều có thể tu tập được cả. Thầy sẽ cho những câu ví dụ sau đây:
“Quán ly sân, tôi biết tôi đang quét sân”.
“Quán tâm như đất, tôi biết tôi đang lặt rau”.
Hoặc lúc đang đi:
“Quán tâm ly tham, tôi biết tôi đang đi”.
“Quán tâm ly sân, tôi biết tôi đang đi”.
Đó là quý vị vừa xả tâm, vừa tỉnh thức trong hành động của mình.
“Quán tâm vô thường tôi biết tôi đang nấu cơm”.
“Quán tâm vô thường tôi biết tôi đang lặt rau”.
“Quán tâm vô thường tôi biết tôi đang quét sân”.
“Quán tâm vô thường tôi biết tôi đang đi”.
Xin quý Phật tử lưu ý: Quý vị đang làm công việc gì thì quý vị hãy tỉnh thức ngay trong hành động làm công việc đó, và quý vị luôn luôn kèm theo câu pháp hướng (vô thường, khổ, vô ngã) để xả tâm tham, sân, si của mình. Đó là pháp tu xả tâm trong thời gian tu tập thọ Bát Quan Trai.
Khi đi kinh hành quý vị cũng tu tập như vậy:
“Quán ly tham, tôi biết tôi đang đi kinh hành”.
“Quán ly sân, tôi biết tôi đang đi kinh hành”.
“Quán ly si, tôi biết tôi đang đi kinh hành”.
“Quán tâm như đất, tôi biết tôi đang đi kinh hành”.
“Quán tâm vô ngã, tôi biết tôi đang đi kinh hành”.
“Quán thân vô thường, tôi biết tôi đang đi kinh hành”.
“Quán thân vô ngã, tôi biết tôi đang đi kinh hành”.
Hoặc làm tất cả mọi công việc, quý vị cũng có pháp hướng xả tâm (nhắc tâm theo công việc ấy). Ví dụ khi đang nấu cơm thì: “Quán thân vô thường tôi biết tôi đang nấu cơm” hay là: “Quán thân vô ngã tôi biết tôi đang nấu cơm”.
Khi đang lặt rau thì: “Quán tâm vô ngã tôi biết tôi đang lặt rau”. Hoặc “Quán pháp vô ngã tôi biết tôi đang lặt rau”.
Đó là vừa tu tập tỉnh thức trên Tứ Niệm Xứ: Thân, thọ, tâm, pháp trong từng hành động, theo mọi công việc làm mà lại vừa xả tâm mình.
Trên đây là pháp môn tu tập tỉnh thức trong mọi hành động câu hữu với pháp xả tâm ly dục ly ác pháp để diệt ngã trong ngày Thọ Bát Quan Trai. Vì thế, quý Phật tử phải tu tập nghiêm chỉnh. Chúc quý Phật tử tu tập viên mãn đạt được tâm thanh thản, an lạc và vô sự.
--o0o--
Description: https://www.thuvienthaythonglac.net/files/01-sach-thay/sxb/05-NCDTHCNCS/(SXB-05000)-NhungChangDuongTuHocCuaNguoiCuSi_files/image004.png
Bây giờ quý Phật tử tiếp tục tu tập pháp môn thứ hai ĐỊNH NIỆM HƠI THỞ. Quý vị ngồi xuống, ngồi kiết già (hoặc bán già), thẳng lưng, quay mặt vào vách, hai mắt nhìn xuống chót mũi. Quý vị bắt đầu hít vào một hơi thở chậm, dài. Khi nào hít vào hết sức thì quý vị lại thở ra cũng chậm, nhẹ và dài. Khi thở ra hết thì quý vị trở lại hơi thở bình thường, kèm theo pháp hướng tâm: “Tôi thở, tôi biết tôi đang thở”. Khi thở đúng 5 hơi thở thì quý vị lại nhắc tâm: “Tôi thở, tôi biết tôi đang thở”. Rồi lại tiếp tục thở bình thường như trên. Khi thấy hơi thở ra vào đều đều, tâm gom tại nhân trung thì quý vị không cần phải nhắc câu: “Tôi thở, tôi biết tôi đang thở” nữa, mà phải nhắc bằng câu khác để xả tâm mình trong khi đang thở.
Thí dụ nhắc tâm bằng câu: “Quán ly tham, tôi biết tôi đang thở”, rồi quý vị thở 5 hơi thở. Sau đó lại nhắc tâm: “Quán ly sân, tôi biết tôi đang thở”. Rồi thở tiếp 5 hơi, và nhắc tâm: “Quán ly si, tôi biết tôi đang thở”. Rồi quý vị cứ tiếp tục 5 hoặc 10 hơi thì một lần hướng tâm như sau:
“Quán đoạn dứt tâm tham, tôi biết tôi đang thở”.
“Quán đoạn dứt tâm sân, tôi biết tôi đang thở”.
“Quán đoạn dứt tâm si, tôi biết tôi đang thở”.
Như thế, cứ cách 5 hơi thở thì một lần hướng tâm (Đừng để cho một niệm khác xen vào trong khi ta thở và tác ý).
Khi tu tập định niệm hơi thở như vậy độ 10 phút thì quý vị xả nghỉ. Nếu quý vị có sức ngồi tu tập bền lâu thì nên tu tập 30 phút rồi xả nghỉ. Suốt trong ngày đêm Thọ Bát Quan Trai, quý vị cứ tu tập từng hành động, trong công việc làm, hay lúc đi kinh hành, luôn luôn tu tập Định Niệm Hơi Thở kèm theo pháp hướng để xả tâm thì tâm hồn quý vị sẽ được thanh thản.
Đây là bài tham khảo thêm về Giới Niệm Hơi Thở Ra, Hơi Thở Vô để quý Phật tử nghiên cứu. Pháp môn Giới Niệm Hơi Thở Ra, Hơi Thở Vô là một pháp môn mang lại lợi ích rất lớn cho công cuộc chiến đấu với mặt trận sinh tử luân hồi của nhân quả.
--o0o--
Bắt đầu học, tu tập và muốn đạt được một đời sống GIỚI HÀNH NIỆM HƠI THỞ RA, HƠI THỞ VÔ nghiêm chỉnh thì phải thông hiểu: giới đức, giới hạnh và giới hành của nó. Vậy giới đức, giới hạnh và giới hành của giới hành niệm hơi thở ra, hơi thở vô là gì?
Giới đức niệm hơi thở ra, hơi thở vô là những lời dạy đạo đức về đời sống đạo đức của con người trong hơi thở tức là Chánh nghiệp.
Giới hạnh niệm hơi thở ra, hơi thở vô là những lời dạy về Phạm hạnh tức là oai nghi tế hạnh thường thể hiện qua giới hành niệm hơi thở ra, hơi thở vô như: nói, nín, tiếp giao với mọi người, v.v.. Những oai nghi tế hạnh như vậy được gọi là Chánh nghiệp.
Trước khi muốn tu tập về giới hành niệm hơi thở ra, hơi thở vô thì các bạn hãy lắng nghe lời đức Phật dạy La Hầu La: “Này La Hầu La, hãy tu tập sự tu tập về niệm hơi thở vô, hơi thở ra, làm cho sung mãn, nên được quả lớn, được lợi ích lớn. Và này La Hầu La, thế nào là tu tập niệm hơi thở ra, hơi thở vô làm cho sung mãn nên được quả lớn, được lợi ích?”. (KTB T329 KGIGLHL)
Ở đây lời dạy này có những danh từ khó hiểu như: làm cho sung mãn, được quả lớn, được lợi ích lớn. Vậy làm cho sung mãn như thế nào? Được quả lớn, được lợi ích lớn như thế nào?
Chữ sung mãn có nghĩa là đầy đủ, sung túc, tràn đầy, dư thừa không thiếu hụt. Tóm lại, trước khi thực hiện nghĩa này thì phải tập an trú tâm trọn vẹn trong hơi thở. An trú tâm trọn vẹn trong hơi thở tức là biết hơi thở vô, hơi thở ra một cách nhẹ nhàng, tự nhiên, thoải mái, an lạc, đó là làm cho tràn đầy sung túc, dư thừa, không thiếu về niệm hơi thở.
Quả lớn là gì?
Quả lớn có nghĩa là kết quả to lớn của sự tu tập về hơi thở vô, hơi thở ra. Quả lớn còn nghĩa là kết quả của sự tu tập đạt được sự giải thoát một cách cụ thể rõ ràng, hay nói cách khác là làm chủ được sanh, già, bệnh, chết, tức là tâm bất động trước các pháp và các cảm thọ.
Được lợi ích lớn là gì?
Lợi ích lớn có bốn nghĩa là:
1-       Đời sống được an vui, hạnh phúc không có ác pháp nào làm giao động được tâm, tâm luôn luôn thanh thản, an lạc và vô sự, thường thản nhiên trước mọi dục lạc thế gian, mọi sự cám dỗ vật chất, mọi ác pháp, v.v..
2-       Làm chủ được tuổi già có nghĩa là khỏe mạnh quắc thước như một thanh niên cường tráng.
3-       Làm chủ được mọi bệnh tật không sợ ốm đau như người thường tục.
4-       Làm chủ được sự sống chết, muốn sống thì sống, muốn chết thì chết.
5-       Chấm dứt tái sanh luân hồi.
Trên đây là năm điều lợi ích lớn của kiếp sống làm người do tu tập hơi thở vô, hơi thở ra.
Vậy trước khi muốn tu tập giới hành hơi thở vô, hơi thở ra thì chúng ta hãy lắng nghe đức Phật dạy La Hầu La: “Ở đây này La Hầu La, vị Tỳ kheo đi đến khu rừng, đi đến gốc cây, hay đi đến ngôi nhà trống và ngồi kiết già, lưng thẳng và an trú chánh niệm trước mặt, tĩnh giác, vị ấy thở vô, vị ấy thở ra”.
Đọc đoạn kinh này chúng ta cần lưu ý những từ sau đây: khu rừng, gốc cây, ngôi nhà trống, ngồi kiết già, lưng thẳng, an trú chánh niệm trước mặt, tĩnh giác.
Vậy khu rừng, gốc cây, ngôi nhà trống là địa điểm để tu tập, có nghĩa là tìm nơi chốn yên tịnh, vắng vẻ để tu tập hơi thở vô, hơi thở ra. Nếu địa điểm không tìm được như trên đức Phật đã dạy, thì sự tu tập về hơi thở vô hơi thở ra rất khó khăn. Các Phật tử lưu ý những lời dạy này vì nó rất cần thiết cho sự tu tập của quý vị, xin quý vị nên nhớ kỹ. Quý vị đừng cho rằng bất cứ nơi đâu tu cũng được thì đức Phật dạy điều này để làm gì? Có quan trọng đức Phật mới dạy như vậy. Đừng nghe theo những nhà Đại thừa và Thiền tông. Họ chỉ nói suông: “Bất cứ chỗ nào tu cũng được, tu trong bốn oai nghi, tu trong công việc làm”, lời nói này đi ngược lại lời dạy của đức Phật.
Ngồi kiết già là gì?
Ngồi kiết già là tư thế ngồi xếp bằng tréo hai chân đan vào nhau. Đó là tư thế ngồi của người tu thiền định. Tư thế ngồi này rất vững chắc để thân tâm dễ gom vào một đối tượng thân hành nội (hơi thở).
Ví dụ: Đi, đứng, nằm ngồi, co tay, duỗi chân, ngước nhìn, nói nín, ăn, nhai nuốt, hơi thở vô, hơi thở ra, v.v.. đều là thân hành, nhưng phải rõ tất cả thân hành của thân là thân hành ngoại chỉ trừ có hơi thở là thân hành nội. Như vậy, chúng ta phải hiểu rõ mới có thể tu tập được.
An trú chánh niệm là gì?
An trú chánh niệm là ở yên ổn trong niệm chân chánh. Niệm chân chánh là gì?
Trong đạo Phật có bốn chỗ niệm chân chánh:
1/       Niệm thân.
2/       Niệm thọ.
3/       Niệm tâm.
4/       Niệm pháp.
Chữ chánh niệm ở đây gồm chung có 4 niệm, như vậy an trú chánh niệm tức là an trú trong bốn niệm. Vậy an trú bốn niệm một lần có được không? An trú bốn niệm một lần là tu tập Tứ Niệm Xứ. Cho nên, Tứ Niệm Xứ còn gọi là Chánh Niệm.
Ngoài bốn niệm: thân, thọ, tâm, pháp còn có niệm nào khác nữa không?
Trên thân gồm có hai niệm:
1-       Thân hành niệm nội.
2-       Thân hành niệm ngoại.
Trên thọ gồm có ba niệm:
1-       Niệm thọ lạc.
2-       Niệm thọ khổ.
3-       Niệm thọ bất lạc bất khổ.
Trên tâm gồm có hai niệm:
1-       Niệm tịnh.
2-       Niệm động.
Trên pháp gồm có hai niệm:
1-       Niệm thiện.
2-       Niệm ác.
Ở đây, bài pháp này đức Phật đang dạy La Hầu La về hơi thở vô, hơi thở ra, vì thế chánh niệm ở đây phải hiểu là thân hành niệm nội, tức là hơi thở vô, hơi thở ra. Vậy an trú chánh niệm trước mặt tức là an trú hơi thở vô, hơi thở ra ở trước mặt.
Tĩnh giác nghĩa là gì? Tĩnh giác nghĩa là biết rất rõ ràng từng chi tiết nhỏ, biết rất kỹ lưỡng, biết không có mờ mịt một chút xíu nào cả. Ở đây chúng ta nên hiểu đức Phật dạy La Hầu La phải biết rất kỹ từng hơi thở vô, từng hơi thở ra.
Người giữ gìn giới hành hơi thở vô hơi thở ra có nghĩa là tu tập an trú trong hơi thở vô, hơi thở ra phải biết rất rõ ràng, không được để quên, để mất, để mờ mịt hơi thở vô ra.
Vì tâm chúng ta hay quên (vô ký) nên phải dùng pháp tác ý dẫn tâm tĩnh giác mãi mãi làm cho tâm sáng suốt thấy biết rất rõ ràng từng hơi thở vô, ra: “Hít vô tôi biết tôi hít vô, thở ra tôi biết tôi thở ra”. An trú được trong hơi thở là đạt được căn bản về phương pháp tu Định Niệm Hơi Thở.
Để thực hiện giới hành này chúng ta nên theo lời đức Phật dạy Tôn Giả La Hầu La mà tu tập như sau:
Trước tiên chúng ta tìm nơi vắng vẻ, yên tịnh, rồi tập ngồi kiết già lưng thẳng, sau khi tập ngồi kiết già lưng thẳng được có nghĩa là ngồi tréo chân mà không thấy khó chịu, hoặc đau hoặc tê chân chừng nửa tiếng đồng hồ. Khi ngồi được nửa tiếng đồng hồ yên ổn thì mới đặt niệm hơi thở vô, hơi thở ra trước mặt và tác ý như sau: “Hít vô tôi biết tôi hít vô, thở ra tôi biết tôi thở ra”. Khi tác ý xong câu này ta truyền lệnh: “Hít”, truyền lệnh xong ta mới hít vô, tĩnh giác rất kỹ theo hơi thở vô. Sau khi hơi thở vô hết ta truyền lệnh “Thở”, khi truyền lệnh xong ta mới thở ra và phải sáng suốt tĩnh giác theo hơi thở ra. Cứ như vậy mà tu tập 1 phút. Nếu tu tập 1 phút sức tĩnh giác rất tốt không quên hơi thở nào, có nghĩa là trong một phút không bao giờ ta quên hơi thở, mà cũng có nghĩa là trong một phút không có một niệm vọng tưởng nào xen vào được.
Nếu một phút tu tập tốt, ta tăng lên 2 phút, rồi 3 phút, rồi 4, 5 phút. Sau khi đạt được 5 phút rất tĩnh giác hơi thở ra vô, ta tăng 6, 7, 8, 9, 10. Sau khi tăng lên 10 phút ta soát xét xem lại toàn bộ cơ thể có xảy ra trạng thái gì không ?
Ví dụ: nặng đầu, nặng mặt, choáng váng chóng mặt, v.v.. Khi có những trạng thái như vậy xảy ra thì nên báo cho Thầy biết để kịp thời sửa lại cho đúng cách tu tập để không bị ức chế tâm khiến thân không rối loạn cơ bắp và thần kinh, v.v..
Trong giới hành về hơi thở vô, hơi thở ra có 19 đề mục tu tập. Mười chín đề mục Định Niệm Hơi Thở được chia ra làm hai phần:
1-        Bảy đề mục đầu nhiếp tâm và an trú tâm
2-        Mười hai đề mục sau đẩy lùi các  ác pháp.
--o0o--
BẢY ĐỀ MỤC ĐẦU
NHIẾP TÂM VÀ AN TRÚ TÂM
1-       “Hít vô tôi biết tôi hít vô, thở ra tôi biết tôi thở ra”. Đó là đề mục thứ nhất để tu tập nhiếp tâm trong hơi thở. Đề mục này tập trung tâm tại nhân trung giữa hai lỗ mũi, biết hơi thở ra vô tại chỗ đó, chứ không được theo hơi thở vô lồng ngực và ngược lại hơi thở từ lồng ngực chạy ra. Nếu các bạn nhiếp tâm được 30’ mà không quên hơi thở tức là không có tạp niệm xen vào thì đó là các bạn đã tu tập viên mãn đề mục thứ nhất. Khi tu tập viên mãn đề mục thứ nhất thì quý Phật tử nên xin Thầy kiểm tra hơi thở để xin tu tập đề mục thứ hai.
2-       “Hít vô dài tôi biết tôi hít vô dài, thở ra dài tối biết tôi thở ra dài”. Đề mục này có mục đích là làm giảm nhẹ nơi tập trung tâm. Theo Phật giáo không được tập trung tâm một chỗ, vì tập trung tâm một chỗ rất nguy hiểm có thể làm rối loạn các cơ và thần kinh gây ra bệnh tưởng.
Khi tu tập đến đề mục này thì chú ý vào hơi thở chậm và nhẹ, vì khi tác ý như vậy thì hơi thở bắt đầu thở chậm và nhẹ một cách tự nhiên, chứ không dùng các cơ vận dụng thở chậm và nhẹ. Dùng các cơ vận dụng thở chậm và nhẹ là sai. Ở đây chỉ cần tác ý hơi thở chậm nhẹ thì tự động hơi thở sẽ thở chậm nhẹ, lúc bấy giờ chúng ta chỉ cần tác ý theo đề mục đã trạch pháp câu: “Hít vô dài tôi biết tôi hít vô dài, thở ra dài tôi biết tôi thở ra dài”.
3-       “Hít vô ngắn tôi biết tôi hít vô ngắn, thở ra ngắn tôi biết tôi thở ra ngắn”. Đó là đề mục thứ ba của Định Niệm Hơi Thở, khi chúng ta muốn hơi thở ngắn thì tác ý câu này: “Hít vô ngắn tôi biết tôi hít vô ngắn, thở ra ngắn tôi biết tôi thở ra ngắn”. Đây là cách điều khiển hơi thở ngắn bằng pháp như lý tác ý. Xin các bạn lưu ý! Do tu tập về hơi thở nên phải làm chủ được hơi thở. Muốn thở dài thì hơi thở dài, muốn hơi thở ngắn thì hơi thở ngắn. Khi nào chúng ta thở dài thở ngắn mà không thấy có sự rối loạn hô hấp đó là chúng ta đã thành công làm chủ hơi thở. Riêng về phần tu tập hơi thở thì nên tu tập hơi thở bình thường là tốt nhất, không nên vận dụng hơi thở dài hoặc hơi thở ngắn.
4-       “Cảm giác toàn thân tôi biết tôi hít vô, cảm giác toàn thân tôi biết tôi thở ra”. Đây là đề mục dời tụ điểm không còn thấy hơi thở ra vô tại nhân trung nữa. Mỗi lần hít thở cảm nhận sự rung động toàn thân. Trong pháp Thân Hành Niệm dạy: “Cảm giác thân hành tôi biết tôi hít vô, cảm giác thân hành tôi biết tôi thở ra”. Chỗ này tu tập khi nào từng hơi thở cảm nhận được sự rung động của toàn thân thì đó là kết quả của đề mục này.
5-       “An tịnh thân hành tôi biết tôi hít vô, an tịnh thân hành tôi biết tôi thở ra”. Đây là một đề mục rất quan trọng trong sự tu tập mà đức Phật thường nhắc nhở: “Nhiếp tâm và an trú tâm”. Từ đề mục thứ nhất đến đề mục thứ tư là những đề mục nhiếp tâm, còn đề mục thứ năm này là đề mục an trú tâm, chứ không còn là đề mục nhiếp tâm nữa. Đề mục này rất quan trọng và lợi ích to lớn trong việc đẩy lui các chướng ngại pháp trên thân, thọ, tâm và pháp. Đề mục này tu xong cũng giống như người lính đánh trận có chiến hào, vì thế tất cả cảm thọ không thể tấn công được. Đây là phương pháp làm chủ bệnh mà Tứ Niệm Xứ thường dạy: “Trên thân quán thân để khắc phục tham ưu”, “Trên tâm quán tâm để khắc phục tham ưu”, “Trên thọ quán thọ để khắc phục tham ưu”, “Trên pháp quán pháp để khắc phục tham ưu”. Quý Phật tử nên lưu ý đề mục này nó rất quan trọng trong sự tu tập làm chủ sanh, già, bệnh, chết.
6-       “Cảm giác tâm hành tôi biết tôi hít vô, cảm giác tâm hành tôi biết tôi thở ra”. Đề mục này là để hướng dẫn chúng ta ý thức nhận xét sự hoạt động của tâm theo từng hơi thở ra vô chứ không phải biết hơi thở ra vô bình thường. Do đó, mỗi lần hít vô hay thở ra chúng ta đều lắng nghe tâm đang có niệm hay không niệm. Khi tu tập lắng nghe tâm từng hơi thở mà thấy tâm lặng lẽ bất động không một niệm xen vào trong suốt 30’ hay 1 giờ là chúng ta đã đạt được kết quả tu tập về đề mục này.
7-       “An tịnh tâm hành tôi biết tôi hít vô, an tịnh tâm hành tôi biết tôi thở ra”. Khi tâm chúng ta đang bị động mà không có cách nào làm cho nó an được, chúng ta sử dụng ngay đề mục này bằng phương pháp như lý tác ý: “An tịnh tâm hành tôi biết tôi hít vô, an tịnh tâm hành tôi biết tôi thở”. Cứ mỗi lần tác ý như vậy là chúng ta cảm nhận như tâm chúng ta có một sự an ổn trong im lặng và mỗi lần hơi thở ra vô là tràn ngập sự an ổn của thân và tâm. Nếu kết quả này kéo dài từ một giờ đến 2 giờ là chúng ta đã hoàn thành đề mục này.
--o0o--
MƯỜI HAI ĐỀ MỤC LY DỤC LY ÁC PHÁP
8-       “Quán thân vô thường tôi biết tôi hít vô, quán thân vô thường tôi biết tôi thở ra”. Khi thân tâm được an trú trong hơi thở vô, hơi thở ra thì suốt trong thời gian tu tập hơi thở quý vị thỉnh thoảng tác ý câu này: “Quán thân vô thường tôi biết tôi hít vô, quán thân vô thường tôi biết tôi thở ra”. Nương vào hơi thở vô ra và tác ý như vậy thì giúp cho quý Phật tử có một nội lực mạnh mẽ thân vô thường thật sự. Từ đó thân kiến kiết sử bị đoạn dứt. Đây là tu tập Định Niệm Hơi Thở câu hữu với Tứ Niệm Xứ.
9-       “Quán thọ vô thường tôi biết tôi hít vô, quán thọ vô thường tôi biết tôi thở ra”. Đề mục này tu tập như đề mục thứ tám quán thân vô thường để nhấm nhuần thọ vô thường thật sự khiến khi thân có bệnh tật khổ đau tâm không dao động sợ hãi. Đó là mục đích của đề mục này. Vậy muốn tâm bất động trước các cảm thọ thì đề mục này phải cần siêng năng tu tập không được biếng trễ. Đây là tu tập Định Niệm Hơi Thở câu hữu với Tứ Niệm Xứ.
10-  “Quán tâm vô thường tôi biết tôi hít vô, quán tâm vô thường tôi biết tôi thở ra”. Người ở ngoài đời cũng như các tôn giáo khác trong đó có Đại thừa, Thiền Tông, Tịnh Độ Tông, Pháp Hoa Tông, Mật Tông, v.v.. đều cho tâm này là linh hồn, là Phật tánh, là Tánh Không, là Chơn như, là trí tuệ Bát Nhã, là bản thể của vạn hữu, v.v.. Đó là một sự hiểu biết lầm lạc bằng ảo tưởng, tâm là một xứ trong Tứ Niệm Xứ: Thân, Thọ, Tâm, Pháp. Cho nên, quán tâm vô thường cũng như quán thọ hay quán thân vô thường vậy.
Hằng ngày quán tâm vô thường để chúng ta không bị kiến chấp Linh hồn, Phật tánh thường hằng của tà giáo ngoại đạo. Và luôn nhờ có quán tâm vô thường nên từng tâm niệm sanh khởi chúng ta không bị dính mắc và chấp đắm. Đây là tu tập Định Niệm Hơi Thở câu hữu với Tứ Niệm Xứ.
11-  “Quán các pháp vô thường tôi biết tôi hít vô, quán các pháp vô thường tôi biết tôi thở ra”. Đây là một đề mục tu tập hơi thở trong pháp môn Tứ Niệm Xứ để thấm nhuần các pháp đều vô thường, nhờ thế các pháp đến với chúng ta là chúng ta đều buông xả sạch, vì chúng ta hiểu:
“Buông xuống đi! Hãy buông xuống đi!
Chớ giữ làm chi có ích gì?
Thở ra chẳng lại còn chi nữa,
Các pháp vô thường buông xuống đi!
Đề mục này siêng năng tu tập khi đã thấm nhuần thì có ích lợi rất lớn, đó là nhìn các pháp mà không dính mắc, không chấp trước. Đây là tu tập Định Niệm Hơi Thở câu hữu với Tứ Niệm Xứ.
12-  “Quán ly tham tôi biết tôi hít vô, quán ly tham tôi biết tôi thở ra”. Theo lời đức Phật dạy chỉ cần từ bỏ được tâm tham là nhập vào Niết Bàn, chấm dứt tái sanh luân hồi. Như vậy hằng ngày quý Phật tử thường tác ý câu: “Quán ly tham tôi biết tôi hít vô, quán ly tham tôi biết tôi thở ra”. Khi tâm tham đã được ly ra thì tâm chúng ta luôn luôn thanh thản, an lạc và vô sự. Tâm thanh thản, an lạc và vô sự là tâm bất động trước các ác pháp và các cảm thọ.
13-  “Quán ly sân tôi biết tôi hít vô, quán ly sân tôi biết tôi thở ra”. Nếu một tâm sân đã được từ bỏ sạch thì Niết Bàn ở tại đó. Chỉ cần chuyên tu tập một đề mục này từ bỏ được tâm sân thì con đường tu của Phật giáo đâu mấy khó khăn. Phải không quý Phật tử? Đức Phật đã đem lời dạy này ra bảo đảm với chúng ta: “Điều này đã được Thế Tôn nói đến, đã được bậc A La Hán nói đến. Và tôi đã được nghe. Này các Tỳ kheo hãy từ bỏ một pháp, Ta bảo đảm cho các ngươi không đi đến lại (tái sanh). Thế nào là một pháp? Sân, này các Tỳ kheo là một pháp các ngươi hãy từ bỏ. Ta bảo đảm cho các ngươi không đi tái sanh. Thế Tôn nói lên ý nghĩa này. Ở đây, điều này được nói đến”. Theo lời dạy trên đây chúng ta chỉ cần tu tập một đề mục này cũng đủ chứng đạo quả giải thoát, chấm dứt tái sanh luân hồi chỉ trong một đời này mà thôi.
14-  “Quán từ bỏ tâm tham tôi biết tôi hít vô, quán từ bỏ tâm tham tôi biết tôi thở ra”. Đề mục này tu tập cũng giống như đề mục “Quán ly tham…”, nhưng ở đây “Từ bỏ” mạnh hơn. Vậy khi tu tập ly được tâm tham thì chúng ta lại kế tiếp tu tập từ bỏ tâm tham thì lại thấm nhuần nhiều hơn và tâm tham sẽ bị diệt trừ.
15-  “Quán từ bỏ tâm sân tôi biết tôi hít vô, quán từ bỏ tâm sân tôi biết tôi thở ra”. Đề mục này tu tập cũng giống như đề mục “Quán ly sân” nhưng ở đây nó mạnh hơn là do “Quán từ bỏ tâm sân”. Nếu người nào bền chí tu tập, chỉ một đề mục này cũng đủ làm chủ sanh, già, bệnh, chết và chấm dứt luân hồi.
16-  “Quán đoạn diệt tâm tham tôi biết tôi biết tôi hít vô, quán đoạn diệt tâm tham tôi biết tôi thở ra”. Đề mục tu tập này có một sự quyết liệt mạnh mẽ hơn những đề mục trên vì “đoạn diệt tâm tham”. Ở trên chỉ có “ly” và “từ bỏ” mà thôi. Tại sao chỉ có tâm tham mà phải ba đề mục tu tập cẩn thận như vậy?
Kính thưa quý Phật tử! Tâm tham dục là một nguyên nhân sinh ra muôn thứ khổ đau của loài người, vì thế nó rất quan trọng đệ nhất trong các pháp ác. Cho nên, tu tập tới đề mục này quý Phật tử phải có sự quyết định mạnh mẽ không thể lôi thôi với tâm tham dục được.
17-  “Quán đoạn diệt tâm sân tôi biết tôi hít vô, quán đoạn diệt tâm sân tôi biết tôi thở ra”. Đề mục này cũng có một sự quyết định cuộc đời tu hành của mình được hay không được. Nếu một người tu hành mà tâm sân còn thì có nghĩa lý gì là một tu sĩ. Phải không quý Phật tử?
Sân là một tính rất xấu và cực ác, lúc sân nó có thể giết người làm bất cứ một việc gì, lúc sân, nó cũng không sợ bất cứ một thứ gì. Biết sự nguy hiểm của tâm sân như vậy, nên chúng ta quyết liệt đoạn diệt tâm sân tận gốc không còn để một chút xíu trong tâm. Phải chấm dứt ngay liền. Chính dứt được tâm sân là Niết bàn ngay liền tại đây, đâu có xa gì?
18-  “Quán tâm định tỉnh tôi biết tôi hít vô, quán tâm định tỉnh tôi biết tôi thở ra”. Đây là đề mục phá tâm si. Quý Phật tử phải cố gắng tu tập với đề mục tu tập này cho nhuần nhuyễn. Khi tu tập đã nhuần nhuyễn thì không bao giờ có hôn trầm thùy miên và vô ký đến thăm quý vị. Nếu quý Phật tử tu tập chưa nhuần nhuyễn thì quý vị sẽ bị hôn trầm thùy miên đánh gục. Hôn trầm thùy miên là một pháp cực ác đối với những người hành theo Phật giáo.
19-  “Với tâm giải thoát tôi biết tôi hít vô, với tâm giải thoát tôi biết tôi thở ra”. Đây là đề mục cuối cùng của Định Niệm Hơi Thở, khi tất cả các đề mục trên đều đã hoàn tất viên mãn thì đến đề mục này là tâm bất động hoàn toàn có nghĩa là tâm lúc nào cũng thanh thản, an lạc và vô sự tức là tâm ở trạng thái không phóng dật. Xưa đức Phật đã xác định cho chúng ta biết trạng thái này là cứu cánh Niết Bàn: “Ta thành Chánh Giác là nhờ tâm không phóng dật, muôn pháp lành cũng đều nơi đó sinh ra”.
--o0o--
Description: https://www.thuvienthaythonglac.net/files/01-sach-thay/sxb/05-NCDTHCNCS/(SXB-05000)-NhungChangDuongTuHocCuaNguoiCuSi_files/image004.png
Sau khi xả nghỉ để cơ thể lấy lại bình thường thì quý vị tu tập Định Vô Lậu. Định Vô Lậu chuyên nhất vào sự tư duy, suy xét hay gọi là quán. Quán những sự việc xảy ra trong đời sống hàng ngày của quý Phật tử. Khi quán xét thấy trong tâm mình đang mắc phải một pháp nào đó khiến cho tâm bất an và bất toại nguyện, thì quý vị hãy cố gắng dùng pháp hướng mà xả nó đi. Hãy dùng pháp hướng tâm ra lệnh để làm cho tâm bất toại nguyện, ưu phiền đó rời khỏi tâm quý vị. Thí dụ, khi đang giận ai thì ta phải dùng pháp hướng như sau: “Quán ly sân tôi biết tôi hít vô, quán ly sân tôi biết tôi thở ra” Với pháp hướng như thế quý vị thở vào, thở ra 5 hơi chậm và nhẹ thì quý vị sẽ thấy cơn giận bắt đầu giảm cường độ. Tiếp theo quý vị có thể dùng câu pháp hướng: “Quán từ bỏ tâm sân tôi biết tôi hít vô, quán từ bỏ tâm sân, tôi biết tôi thở ra”.  Thở năm lần rồi lặp lại câu pháp hướng ấy và thở 5 hơi nữa thì ta sẽ thấy cơn giận đã giảm đi quá nửa.
Ví dụ 2: Khi thân bị bệnh đau đầu, quý Phật tử muốn xả lậu hoặc đau đầu này thì phải dùng đề mục thứ năm của Định Niệm Hơi Thở bằng câu tác ý: “An tịnh thân hành tôi biết tôi hít vô, an tịnh thân hành tôi biết tôi thở ra”. Nhiếp tâm và an trú tâm trong hơi thở và tác ý như vậy thì bệnh đau đầu sẽ hết. Bệnh đau đầu hết tức là vô lậu.
Khi tâm đã vô lậu thì quý Phật tử nên đưa ra một đề tài khác như: Nhân quả, các pháp vô thường, thân vô thường hay thân bất tịnh, thực phẩm bất tịnh, v.v.. Quý vị tư duy quán xét những pháp này cho thấu suốt. Tư duy quán xét những pháp này cho thấu suốt đó là tu tập Định Vô Lậu. Còn những ví dụ trên là quý Phật tử áp dụng vào các pháp môn khác để tâm được vô lậu. Đấy cũng là tu tập Định Vô Lậu
Quý Phật tử hãy thực hành pháp quán Vô Lậu theo những đề tài đã được dạy trong lớp Chánh Kiến dưới đây:
□      Đường đi nhân quả.
□      Nhân quả thảo mộc.
□      Nhân quả con người qua:
o    Thân hành
o    Khẩu hành
o    Ý hành.
o    Ái ngữ.
o    Giới thiệu đạo đức nhân bản - nhân quả.
□      Thực phẩm bất tịnh.
□      Thân bất tịnh.
□      Các pháp vô thường.
□      Tứ vô lượng tâm:
o    Tâm từ vô lượng
o    Tâm bi vô lượng
o    Tâm hỷ vô lượng
o    Tâm xả vô lượng
Những đề tài có thể được triển khai thêm nhưng chưa được học:
□      Tất cả các loài hữu tình do các món ăn mà an trú.
□      Tất cả các loài hữu tình do các hành mà an trú.
□      Năm triền cái.
□      Ít muốn biết đủ.
□      Danh và sắc.
□      Tàm và quý.
□      Ba ác hạnh: Thân ác hạnh, khẩu ác hạnh, ý ác hạnh.
□      Ba thiện hạnh: Thân thiện hạnh, khẩu thiện hạnh, ý thiện hạnh.
□      Năm tâm hoang vu.
□      Năm hạ phần kiết sử.
□      Năm thượng phần kiết sử.
□      . . .
Muốn tu học Định Vô Lậu để thông suốt những gì cần thông suốt như lời đức Phật dạy thì quý vị hãy đăng ký vào lớp học Chánh Kiến sắp mở lớp dạy ngày gần đây.
Quý Phật tử hãy đọc bài mẫu của tu sinh tại tu viện Chơn Như về Định Vô Lậu:
--o0o—
Description: https://www.thuvienthaythonglac.net/files/01-sach-thay/sxb/05-NCDTHCNCS/(SXB-05000)-NhungChangDuongTuHocCuaNguoiCuSi_files/image004.png


(Bài làm QUÁN VÔ LẬU, ngày 17-1-2006)
LỜI PHÊ CỦA THẦY
      Bài quán thực phẩm bất tịnh đầy đủ, khi áp dụng bài quán này vào đời sống thì không còn ai thích ăn ngon.
NHẬP ĐỀ
Độ sau 10 giờ sáng, có việc đi ngang qua ngả tư đường N.và B., mùi thịt nướng thơm phức lồng lộng trong gió từ trong nhà hàng ăn bình dân M.T. như lời mời mọc giờ cơm trưa tới phải ghé vào gọi một tô bún thịt nướng hay một dĩa cơm sườn nướng là một trong hai món nổi tiếng của nhà hàng. Giá bình dân, thức ăn ngon thơm nóng nên thực khách thường xuyên ngồi khắp các bàn, nhiều khi phải chờ một lát mới có bàn trống.
Thực khách đâu biết rằng món thịt nướng đó nhà hàng đã chế biến như thế nào, từ loại thịt có phẩm chất ra sao?  Xin thưa từ loại thịt hơi ôi một tí nghĩa là có mùi hơi nặng của thịt ngày hôm trước, không còn mùi thơm của thịt tươi vừa mới hạ từ con thịt trong ngày. Gia vị đậm đà cay nồng chua ngọt mặn nên át đi mùi nặng của thịt. Đưa vào lửa nóng, những giọt mỡ chảy ra mang theo gia vị rơi trên than lửa bốc khói, đỏ lửa ngọn xông háp vào thịt làm cháy sơ ngoài mặt tạo màu vàng ướt mỡ. Thực khách không còn nhận ra mùi thịt ôi mà chỉ còn mùi thơm thịt nướng nóng. Lại chính loại thịt ôi đó làm cho thịt nướng ở đây có vị đặc biệt hơn các nơi khác.
Cho nên, vị ngon ở miệng làm ta thường quên đi phẩm chất của nguyên vật liệu được dùng. Đó là bình thường của thực phẩm. Nhưng còn những điểm khác nói lên những khía cạnh bất tịnh của thực phẩm mà chỉ khi đối diện với các khâu sản xuất, chế biến, nuôi trồng ta mới có hiểu biết đầy đủ. Nhờ hiểu biết ta mới tư duy đúng để thấy nên tập cho ta có thói quen ăn uống như thế nào và nên ăn uống thức gì.
ĐẶC TÍNH, ĐẶC TƯỚNG
Trước tiên thức ăn được chế biến từ những loại thịt cá, rau quả cây trái, vừa thu hoạch trên ao hồ, sông, biển, nông trại, vườn rừng. Đây là những thức ăn tươi. Và sự chế biến sai khác nhau tùy thuộc khẩu vị từng vùng, từng dân tộc; nói chung là tùy theo thói quen trong ăn uống.
Tuy từ những nguyên vật liệu thịt cá tươi nhưng đâu phải không bất tịnh. Bạn dùng tay trần cầm một con cá lên, nước nhờn từ thân cá dính vào tay, nếu không dùng nước sạch và xà bông rửa liền thì mùi tanh hôi cá đeo theo tay và thỉnh thoảng bốc hơi theo mồ hôi tay lên mũi bạn và những người chung quanh. Mùi tanh cá lại càng nồng nặc khi máu cá cùng nước các loại trong thân cá bị cắt xẻ chảy ra. Dao thớt không được rửa kỹ phơi khô thì mùi tanh máu cá không dứt. Ngay cả khi được chiên xào nấu nướng mùi tanh hôi cũng không bao giờ dứt, dù cho thêm bất cứ gia vị tiêu ớt cay nồng nào cũng không tiêu trừ được. Chiên thì có mùi cá chiên, kho thì có mùi cá kho, nướng thì mùi cá nướng.
Tôi còn nhớ một hôm đến thăm một gia đình nọ, vừa bước vào nhà đã ngửi thấy mùi tanh hôi của cá. Được chủ nhà mời nước, vừa cầm ly nước đưa lên tới miệng thì tôi đã nhẹ nhàng để xuống vì mùi nồng tanh cá ập vào mũi bắt lợm. Đi tới khu bếp thì mùi tanh càng nồng nặc hơn mặc dù lúc đó không có nấu nướng gì. Tường vách i ỉ rít rát, đó là do hơi bốc lên từ nồi chảo, mang mùi cá bám vào tường làm thành như một lớp sơn. Tôi không hiểu gia đình này có lối kho nấu như thế nào mà nồng nặc mùi cá như thế. Chắc hẳn họ ăn cá chiên hơi nhiều nên mỡ cá bay đi và bám vào khắp nhà: tường vách, màn cửa, bàn ghế, ly chén,... Người nhà lại làm biếng không lau chùi tẩy rửa nhà cửa hằng tuần, cũng không biết dùng những loại hơi khắc chế nên lâu ngày mới tạo nên mùi hôi hám tanh cá như thế. May là nhà có cửa lưới chứ không thì ruồi lằn sẽ sống từng đàn từng lũ trong nhà này. Một lần tới thăm mà sợ suốt đời.
Cá tươi mà đã thấy khó kham nhẫn mùi huống nữa là khô, là mắm, cho nên Cao Bá Quát chê thơ người khác dở bằng hình ảnh “con thuyền Nghệ An” nặc mùi khắm của mắm cá. Đi vào chợ, mũi bạn phân biệt rất rõ bạn đang đến từng khu vực buôn bán nào dù giả như bạn chơi trò bịt mắt, nhắm mắt mà đi. Khu vực bán mắm, bao nhiêu loại mắm thi đua bốc mùi bay quyện vào không khí, nào là mắm ruốc, mắm tôm, mắm cá đồng, mắm cá biển,... người ăn mắm được thì khen thơm, người không ăn được thì phải chạy lộn trở ra và thở nhiều hơi thật sâu trong khí trời cho thoát hết mùi mắm.
Mắm, đúng nghĩa chỉ là cá chết sình ươn trong muối thì làm sao không hôi mùi? Càng hôi (mùi mắm) mới là mắm ngon chứ! Dĩ nhiên mùi thối của súc vật chết sình thì không giống mùi mắm chút nào đối với người quen ăn mắm, nhưng hỏi một người không từng ăn bất cứ thứ mắm nào thì tất cả đều chỉ là hôi thối, không thể ngửi nổi chứ đừng nói là ăn (trái sầu riêng mà chưa từng ăn lần nào thì không ai cho đó là mùi thơm sầu riêng!).
Có thể sơ khởi có mắm là do sự giao thông khó khăn, người ta chỉ di chuyển bằng thuyền bè, ghe, ngựa hay đi bộ, nên mỗi khi ngư dân đánh bắt được nhiều tôm cá, không tiêu thụ hết trong ngày ở buổi chợ của địa phương, họ mới nghĩ ra cách làm chậm sình ươn bằng cách ướp muối vào. Thế rồi cá ươn muối mặn được làm thức ăn trong những lúc trời giông, mưa bão, biển động không ra khơi được. Hoặc nếu trong vùng đồng bằng mùa khô hạn, cá gom về vùng trũng, người ta thu hoạch quá nhiều nên phải ướp muối làm mắm hay phơi khô. Thế rồi từ đó mắm được tiêu thụ và biến chế ra nhiều thứ. Mắm trở thành thói quen của khẩu vị của từng địa phương.  Mắm, khô được đưa sâu vào nội địa, đại lục.
Vậy thì khi cá tươi có thì hà cớ gì lại chọn ăn mắm hôi như thế?
Này! Bạn hãy nhìn kỹ hơn vào tô mắm! Bạn thấy gì không? Bạn có thấy trên mặt mắm nổi lên những bọt giống bất kỳ thức ăn thiu nào không? Bạn có thấy có cái gì nhúc nhích chăng? Đó là giòi mắm đấy. Bây giờ nó còn nhỏ, bạn hãy cất tô mắm vào tủ lưới chỉ vài ngày thì chúng sẽ lớn bằng đầu đũa, bấy giờ dọn lên mâm, bạn có dám ăn không? Vớt hết chúng đi rồi dọn lên, bạn không thấy gì thì bạn mới ăn bình thường mà còn nhận xét ngon dở nữa! Ngạn ngữ nói “Ăn mắm mút giòi” để chỉ tính hà tiện, tính chắt mót của những người một là quá nghèo khổ, hai là người bản tính quá tằn tiện.
Bạn có ăn được ruồi lằng không? Giòi là tiền thân của ruồi lằng, chúng sống trong mắm, ăn mắm rồi xí vào trong mắm, thế mà chúng ta ăn được sao, ăn con giòi và ăn luôn phân của chúng! Hãy tác ý thật nhiều câu sau đây thì bạn sẽ hết còn thích mắm: “Mắm hôi thối lắm. Ta không nên ăn các loại mắm con hay mắm nước”.
Cá phơi khô cũng chẳng hơn gì cá mắm. Cá khô cũng có mùi khắm nồng nặc. Khô dòn thì hôi theo khô dòn, còn ĩ, còn ũ thì hôi khắm mùi ĩ, mùi ũ. Còn giòi thì khỏi nói, con lớn con nhỏ bò nghinh ngang, luồn lách trong các khe nức khe chẻ còn ươn ướt. Chúng ăn, chúng rúc rĩa. Ruồi lằn bu đậu chỗ này chỗ kia, chúng ăn, chúng hút, rồi xí vào, rồi đẻ lên từng đống trứng, từng đống giòi. Mua về ta kho, ta nấu, ta nướng cho có mùi lửa rồi ăn. Thật là bất tịnh hết chỗ nói. Cá con nhỏ có thể phơi khô được trong một hai ngày nắng chứ cá lớn như cá sặc, cá vồ, cá hố, cá lóc,... không thể khô nhanh được thì không thể không bị sình ươn thối.
Ăn những thức cá ươn thối như thế là ta đã trở  về  sống  đời  sống của thời ăn lông ở lỗ. Nhưng thời đó là thời còn thiếu văn minh, thiếu thốn đủ mọi thứ, trình độ vệ sinh trong ăn uống không có, con người mới sống theo điều kiện đó, chứ ngày nay mà còn giữ cách thức ăn uống thô sơ thời xưa sao. 
Một hình ảnh trong một chương trình thời sự gây ấn tượng kinh khiếp khi tôi thấy một thổ dân Úc trên đường xuyên sa mạc đã lấy tay vốc nước trong bụng xác một con bò chết khô sình lâu ngày mà uống. Hãy tưởng tượng nước đó có những gì, có mùi gì? Khiếp không tưởng nổi! Nhưng trường hợp này được bào chữa là tình cảnh túng cùng ở trong sa mạc, và cũng có thể họ đã quen với vài loại thức ăn có mùi đậm đặc gần giống với nước trong bụng bò chết sình này (cũng như một số món mắm ăn của vài dân tộc ít người trên vùng cao nguyên), và người này chưa mấy văn minh như người trong thành phố.
Nếu bạn đi về vùng quê, hình ảnh quen thuộc của những ô vuông nho nhỏ che kín sơ sài nửa chừng trên cuối chiếc cầu làm bằng hai thân cây đặt nằm ngang ở mương rộng hay hồ nhỏ mà gần như nhà nào cũng có. Đó là mương nuôi cá tra, cá vồ là những loại cá phổ thông ở vùng đồng bằng Cửu Long. Thức ăn của cá chính là những gì thải ra từ đường dưới của người trong nhà hay các nhà chung quanh mỗi sáng. Mỡ và thịt ở bụng các cá này màu vàng ngậy. Bạn nên nhớ kỹ khi kho nấu các loại cá này, dù còn tươi hay đã phơi khô, hãy nhớ đừng bao giờ bỏ thêm gừng, bằng không thì chỉ đem đổ thôi vì cái mùi hôi đó hiện ra, không thể đưa vào miệng được, và khi ăn bạn đừng hình dung lại lúc bạn đang ngồi trên cái cầu kia!!!
Vậy ta hãy tác ý câu này cho thật nhiều, thay vì mắm, bây giờ ta thay bằng cá khô “Cá khô mang rất nhiều giòi và trứng ruồi, nó là cá ươn thúi. Ta không nên ăn các thức ăn cá phơi khô”; “Chỉ có người bán khai mới ăn các loại cá sình thúi, nó mất vệ sinh lắm. Ta chấm dứt ăn các loại cá mắm khô”; “Ăn những thức ăn sình thúi thì ta cũng bị nhiễm sự bất tịnh toàn thân tâm và hơi thở”.
Còn thịt bò, thịt heo, thịt gà vịt thì sao?
Thịt bò thì hôi tanh mùi bò; thịt heo hôi tanh mùi heo, mùi xon heo nọc; thịt gà, thịt vịt hôi tanh mùi gà vịt. Không có một loại thịt nào mà không hôi tanh, hôi thối của loại thịt đó.
Thịt bò buổi sáng còn đỏ màu tươi, đến chiều đã bốc tanh hôi mùi ôi thối, màu thì đã chuyển sang đen bầm, tái nhợt. Tất cả các loại thịt đều tanh hôi nên ruồi lằn rất ưa, là nơi lí tưởng để chúng đẻ trứng vào. Thịt đang còn trên thớt, đang ở trong quầy mà ruồi lằn đã bám vào từng đám, đẻ trứng từng chùm, từng ổ nên chỉ trong vài ngày là giòi lúc nhúc nở ra rúc rỉa. Thịt bốc mùi thối, nước tanh hôi chảy ra.
Chưa nấu nướng thì đã là ổ chứa mọi loại vi khuẩn, vi trùng, căn gốc bệnh đau. Để không nấu chín trong vài ngày thì thối không ngửi được, dù nấu chín rồi thì cũng bị thiu bị thối bốc mùi hôi hám không còn có thể ăn được. Máu, thịt, gân, xương, thành phần nào cũng đều có bản chất sình ươn thối rữa giống nhau.
Thịt còn mang mầm từ trường bất tịnh.  Khi một con vật bị giết, nó chịu đựng bao đau khổ, sợ hãi, oán hận. Những con bò, con trâu trên đường tới lò sát sinh chúng đã cảm nhận được giờ chết sắp tới nên có nhiều con đã khóc, mặt đầy nước mắt. Những con gà bị quặt cánh, đè chân, kéo cổ nhổ lông, mắt chúng trợn trừng khiếp hãi oán hận nhìn người giết nó. Con ếch chấp tay lạy van cầu tha mạng vẫn bị chặt đầu. Con cá bị đập đầu vùng vẫy khổ đau trên thớt. Tâm lí đó của con vật bị giết chuyển thành từ trường bất tịnh thấm nhiễm trong toàn bộ xác con vật.  Người đồ tể cầm dao cắt cổ, dùng búa đập đầu, cạo lông, xẻ thịt phân loại thân phần đều truyền vào xác con vật những từ trường hung bạo, giết hại. Cho nên, khi ăn thịt, những từ trường bất tịnh chuyển qua thấm vào thể chất và tinh thần người ăn, vì vậy tâm lí của những người lấy thịt làm thức ăn rất là hung bạo mà cũng thường sợ hãi, khiếp đảm vu vơ, nóng nảy bồn chồn bất nhất, cơ thể không an tịnh lâu dài được nên họ không thể ngồi yên bất động lâu, thường xuyên nhúc nhích xoay xở.
Vậy các loại thịt bản chất của chúng, thực tướng của chúng thật là bất tịnh, không đáng cho ta quý trọng chúng, không cần thiết phải có trong bữa ăn thường ngày. Ta hãy tác ý: “Bản chất các loại thịt rất bất tịnh, rất hôi hám, ta không nên ưa thích, không nên ăn”.
DUYÊN CHUYỂN ĐỔI
Ngày trước, các gia súc gia cầm được nuôi lớn, sống trong thiên nhiên, thức ăn của chúng hoàn toàn tự nhiên kiếm được trong đồng nội, đồng bằng, cao nguyên, rừng núi.  Loài ăn cỏ cây lá chỉ ăn cỏ cây lá tươi từ cỏ từ cây, loài ăn côn trùng chỉ bới móc tìm côn trùng trong phân, trong rác, trong đất, trong lá, trong cỏ. Dù có được nuôi lớn trong chuồng như heo thì thức ăn của chúng cũng được làm thành theo cách thông thường từ những vật liệu tự nhiên thiên nhiên như cám, bèo, dây khoai, củ mì, trái bí,... nhưng thịt của chúng vẫn là bất tịnh, vẫn tanh hôi, vẫn thối, thiu, vẫn mang rất nhiều mầm bệnh đau.
Các loại gia súc gia cầm ngày nay được nuôi lớn bằng nhiều thức ăn chế biến trong kỹ nghệ. Bò là giống ăn cỏ từ xưa nay, thế mà thức ăn cho nó ngày nay người ta đã thêm những loại bột xương, bột thịt cho chúng mau lớn, mau tăng trọng. Điều kiện ăn uống thay đổi nên thịt chúng đổi thay theo, chứa rất nhiều yếu tố biến dị. Bệnh bò điên là một trong rất nhiều biến dị đó; tương lai còn nhiều biến dị chuyển thành những chứng bệnh bất trị lây lan sang người tiêu dùng, như bệnh bò điên là do ăn uống các loại thịt này. Bệnh từ thịt gà chuyển sang người làm thành bệnh chết người nhanh chóng đã gây sợ hãi không ít cho sự tồn vong của con người. Đó là một số yếu tố bất tịnh của thịt các loại.
Chúng lại bị nhốt giam cầm trong những chuồng trại, không còn được tự do đi lại; không còn được tự do hoạt động nên tinh thần bực dọc, tù túng, buồn phiền, sầu khổ; không còn được phút giây nào tươi vui thoải mái tung tăng chạy nhảy đùa giỡn với nhau. Tâm trạng đó của con vật chuyển thành từ trường bất thường bệnh hoạn ở toàn thân con vật.
Sự bất tịnh của các loại thịt còn được hiểu như sự nhiễm độc ngay khi con vật còn sống hay cả trong thời gian hạ thịt mổ xẻ con vật. Nấu nướng chế biến ướp thêm hành tỏi, tiêu ớt, sả gừng... để cho có thêm mùi màu là cơ hội thúc đẩy quá trình nhiễm độc nhanh và đều nên người ăn mới ngộ độc. Sự ngộ độc có khả năng làm chết hằng chục, hằng trăm người một cách dễ dàng. Báo chí thỉnh thoảng đưa tin thực khách đám cưới, đám tiệc bị ngộ độc thức ăn phải chở vào nhà thương cấp cứu; chở tới kịp thì được cứu sống còn, chở tới chậm thì phải mua quan tài đem chôn.
Nhớ cảnh những người ngộ độc do ăn uống đó, ta nên tác ý: “Thịt các loại gia súc gia cầm chứa rất nhiều yếu tố bất tịnh, ta hãy bớt ăn thịt lại, ta không nên ăn thịt nữa”.
Thức ăn từ các loại thịt động vật đều mang bản chất bất tịnh giống nhau, không có thịt từ loài động vật nào là thanh tịnh hết. Vì sao? Vì thức ăn của chúng đều có căn gốc bất tịnh hết, chúng ăn các loài động vật nhỏ hơn, rồi loài động vật nhỏ đó ăn những loài động vật nhỏ hơn nữa, cứ thế mà loài lớn này ăn loài nhỏ kia. Có khi loài nhỏ làm thức ăn cho loài lớn đó còn sống, có khi thây đã chết sình thối của các loài là thức ăn cho nhiều loài khác, vậy thì làm sao thanh tịnh được.
Con người muốn trở thành con người tiến hoá phải thoát ra khỏi thói quen ăn thịt là bản chất của loài thú không tiến hoá. Thói quen ăn thịt là một nghiệp lực mạnh mẽ ràng buộc chúng sanh quay cuồng trong vòng luân hồi sanh tử không có lối thoát. Ăn thịt nhau thì phải sanh ra lại để cùng nhau ăn thịt nhau.
Cho nên, con người muốn thoát khỏi bản năng ăn thịt như các loài cầm thú thì phải tập luyện cho mình huân thành thói quen, giải trừ yếu tố di truyền thói ăn thịt bằng cách quyết định trong hai tuần hay một tuần chọn một vài ngày chỉ ăn toàn rau, trái, củ, hạt. Nhất định không đụng tới một miếng thịt nào, miếng cá nào.
Đứng trên quan điểm bất tịnh thì ngay cả rau, trái, củ, hạt cũng chẳng phải thanh tịnh gì. Muốn có sản phẩm rau trái củ hạt tốt thì nông gia phải bón phân, xới đất. Phân bón là gì? Đó là phân hữu cơ và phân vô cơ. 
Phân vô cơ được sản xuất trong các xí nghiệp công nghệ nông nghiệp từ những loại hoá chất N, P, K,... được kết hợp mà khi cho vào đất, phun lên cây sẽ tự phân hủy thành những chất kích thích rất mạnh các chức năng phát triển của cây. Tuỳ theo loại sản phẩm cây phải cho mà người ta bón loại phân vô cơ nào. Cây thì cho lá, cây cho trái, cho củ, cho hạt. Việc dùng phân vô cơ có thành phần trọng yếu nào là nhắm vào các đối tượng nào sẽ thu hoạch. Phân vô cơ thường chỉ có hiệu lực trong một mùa vụ hay trong một năm và sau đó thường làm đất bị thói quen dùng phân vô cơ cho những mùa vụ tới; phân vô cơ phối hợp với cỏ cây mục và độ ẩm lại sanh những loài côn trùng mới phá hại cây trồng. Thuốc trừ sâu rầy được phát minh, được dùng tới là một bất tịnh khác.
Còn phân hữu cơ là phân của gia súc gia cầm và xác cá tôm nghêu sò, các phần loại bỏ từ sinh vật không dùng làm thức ăn cho người, đã được chế biến để khi rải xuống đất sẽ nhanh chóng chuyển thành gần như đất mùn. Nếu không gia thêm phân vô cơ thì phân hữu cơ sẽ làm cho đất tăng thêm mầu mỡ trong nhiều mùa, nhiều năm sau đó.
Khi đất được bón phân như thế thì cây trồng sẽ thu hút dưỡng chất có trong phân lên nuôi cây ra lá, ra hoa, kết trái, sanh hạt, tạo củ. Đã là phân thì làm sao thanh tịnh được, vậy thì khi cây có lá, hoa, trái, hạt, củ dĩ nhiên là phải bất tịnh theo. Phần củ là phần nằm trong đất, tiếp cận với phân, chung quanh nó là phân, có thể nào phân không thẩm thấu vào trong củ. Ta thu hoạch, ta nấu ăn, đó không phải là ta đang ăn thức ăn có nhiễm phân? Do từ phân? Vậy có thanh tịnh chăng? Cái gì khuất mắt thì ta không biết nên không có cảm tưởng dơ hôi. Mùi hôi của phân trở thành mùi thơm của cây, lá, hoa, trái, hạt, củ và ta thích thú trong ăn uống, mê say trong ăn uống. Quả thật con người còn quá vô minh, chưa văn minh.
Đồ ăn chưa kịp nấu thì hư thối; nấu nướng xong để vài hôm thì thiu, thì thối, vậy bản chất nó là bất tịnh. Có ai dám ăn đồ ăn để nguội thiu sau khi nấu nướng vài ba ngày? Để một tuần thì lên mốc lên meo vàng, đỏ, đen; quậy lên thì nhầy nhụa bốc mùi xú, phải đem đổ bỏ đi, đem chôn lấp, vật chứa giữ nó cũng hôi không kém.
Sau khi chế biến, sau khi nấu nướng, thức ăn được soạn ra dĩa, ra tô, đặt vào mâm, bày lên bàn, bốc mùi thơm trong gia vị, trông thấy đẹp mắt, ưa nhìn, muốn ăn, ăn thấy ngon miệng, ăn không muốn thôi. Tất cả những ưa thích quyến rũ đó có còn chăng sau khi miếng ăn được nuốt khỏi cổ, vào bao tử, xuống ruột non, ruột già, và sau khi được tống xuất ra ngoài?
Khoan nói tới khi được tống xuất khỏi hậu môn, chỉ ngay khi ai đó cho thức ăn vào miệng, nhai vài cái rồi nhả ra thì người này có ăn lại miếng ăn đó được chăng hay thấy nó bắt ghê, thấy nó là ô uế, bất tịnh rồi; huống nữa là khi đã vào bao tử, tiêu hoá trong ruột. 
Vào lúc những thức đã ăn còn trong ruột mà nó đã có mùi hôi thối khó ngửi thay còn nói gì khi đã tống xuất khỏi ruột bằng đường cửa dưới đó. Mổ bụng một con gà, mổ bụng con heo, con bò hay khi giải phẫu ở bụng người nào thì mùi xú uế bốc lên. Rạch một đường dao vào ruột già, chất bầy nhầy trong đó hiện ra cùng với mùi hôi nồng nặc khiến ta phải bịt mũi. Có ai ưa thích đứng gần bên người đang làm cái việc phóng uế chăng? Nó là hậu thân của những món ăn thơm ngon, cao lương mỹ vị thế mà giờ thì ai cũng ghê, cũng gớm, cho dù từ chính trong người của mình đưa ra.
Không ăn thì sẽ chết. Cảm giác đói làm bụng ta cồn cào, run tay, run chân, run bắn người, bủn rủn mất sức, suy nhược toàn bộ sức lực, không còn tha thiết gì ngoài nhu cầu khẩn thiết tìm một cái gì ăn nuốt được để cho vào bụng trấn áp cơn đói. Đó là nguyên nhân chánh đáng để người ta đi tìm thực phẩm. Nhưng khi đã có thực phẩm để không còn bị đói thì người ta lại tìm thực phẩm nào cho là ngon, là bổ dưỡng, là quý hiếm, rồi họ thích thú trên cái đó, tạo cho nó những ý niệm giả tạo cao sang, độc đáo. Thi đua nhau tìm món lạ, khuyến khích nhau sáng kiến chế biến cầu kỳ, phức tạp. Cho nên, thực phẩm ngày càng nhiều món, chế biến nhiều cách, phối hợp từ nhiều địa phương, tạo nên nhu cầu tiêu thụ có tính cách đua đòi, khiến cho người người đều có quan niệm hưởng thụ cái ăn, chỉ biết ăn cho nhiều món lạ cũng y như đi cho biết nhiều xứ. Đôi khi món ăn thật là bất tịnh, vô đạo, bất nhân như óc khỉ sống, tiết canh máu tươi, bào thai thú sắp tới ngày sanh, trứng gà vịt sắp tới ngày nở, con thú còn non ngày...
Trong những năm đầu thập niên 1950, có một số người trước kia là những chức tước uy quyền giàu có, họ đi du lịch Hồng Kông, Đài Loan, được bạn bè cũ chiêu đãi yến tiệc, họ ăn suốt ngày trong vài ngày để bù những ngày thiếu thốn nhịn đói trong khi đất nước chiến tranh. Ăn no, họ đi vào nhà xí thọc tay vào họng cho ói mửa những thức họ vừa ăn vừa uống để trở về lại bàn ăn thêm những cái khác. Họ đúng là những ngạ quỷ từ địa ngục đói mới lên. Mục đích họ sống chỉ để hưởng thụ cái ăn. Con người họ, từ tinh thần đến vật thực, hoàn toàn là những thứ bất tịnh.
Loài chó được con người thuần hoá từ lâu nhưng chưa đủ thời gian để triệt tiêu bản chất ưa thích thức bất tịnh loại hôi loại thúi  Tuy nhiên trong những nước đã tiến bộ về vệ sinh, loài chó được nuôi trong điều kiện thức ăn được tuyển lựa không còn bất tịnh thối thiu nữa thì bất kỳ giống chó nào qua nhiều thế hệ cũng trở nên thông minh và hiền lành hơn tổ tiên chúng rất nhiều.
Thức ăn đều bất tịnh mà để nó trở nên thiu thối mới chế biến hay chế biến để nó trở nên thối rữa thì càng bất tịnh hơn nhiều. Những dân vùng nào mà ưa thích thực phẩm có nhiều những thức ăn thối ươn thiu hôi thì đó không phải là những xứ có nền văn minh tiến bộ và những người nào chuyên ăn uống thức ăn này thì họ từ thể chất đến tinh thần đều bất tịnh.
DUYÊN HỢP - DUYÊN TAN
Vậy thì chính bản chất thức ăn, bất cứ thứ gì, thịt cá cũng như thực vật cũng đều bất tịnh, hôi thối, rất hợp cho ta thường xuyên quán chiếu như thế để không còn đắm chấp ưa thích ăn uống, hưởng thụ ăn uống, cho rằng đáng sống để ăn uống, sống mà không hưởng thụ ăn uống thì uổng một đời người, không đáng sống, sống phí phạm cuộc đời.
Không thường xuyên quán chiếu để từ bỏ những quan niệm phàm phu sai lầm trên, chỉ biết hưởng thụ vật chất trước mắt mà quên cái hại sau lưng, sống như vậy là vô minh. Chính sống như vậy mới không đáng sống, không thông hiểu mục đích sống để làm gì; sống như muôn loài vạn vật không có trí khôn, sống chỉ chạy theo bản năng tự tồn thấp kém. Ăn cho nhiều, hưởng thụ cho lắm, hết cuộc đời xuôi tay đi vào đường nghiệp lực, tái sanh vào hàng thấp kém.
Rõ ràng môi trường nào thì sanh sinh vật và nếp sống nấy. Từ xa xưa chúng ta bị sống trong môi trường sát hại nhau, ăn thịt lẫn nhau, môi trường với quy luật sơ khai của bản năng “mạnh được, yếu thua” của loài thú vật, của côn trùng. Chúng ta mặc nhiên chấp nhận và sống theo mà không mấy khi quán xét để nhận thức, để sửa sai, để cải thiện, để thăng tiến.
Thói quen là do huân tập. Ăn thịt là một thói quen do huân tập từ thuở con người sơ khai để bây giờ con người cứ tưởng không ăn thịt thì sẽ bệnh, sẽ chết. Tại vì do truyền thừa truyền thống từ tổ tiên loài người nên ai cũng cho thức ăn thịt cá là ngon, đáng ưa thích, là bổ dưỡng, là cần thiết. Đó chẳng qua chỉ là ảo tưởng, ảo giác. 
Nếu bây giờ chúng ta lật ngược quan niệm đó lại, cho rằng thịt của thú vật rất là nguy hại, có rất nhiều bệnh tật cho người, chẳng có gì là ngon là béo bổ. Bỏ đi tất cả các loại gia vị tạo vị ngon giả tạm, tạo mùi thơm giả tạm; bỏ đi tất cả mọi cách thức chế biến nấu nướng được tạo thành thói quen trong ăn uống thịt cá, mọi người cùng đưa ra quan niệm không ăn thịt cá là đáng sống, sống có ý nghĩa, sống có mục đích bảo vệ sự sống của muôn loài, sống có mục đích thăng tiến tâm linh, cuộc sống có cứu cánh giải thoát luân hồi tử sanh cho mình, giúp người đạt như mình thì chắc chắn thói quen mới sẽ từ từ được tạo lập, được duy trì, được bảo vệ.
Một thời báo chí đã từng bàn thảo về vấn đề nên hay không con người bớt ăn thịt các loại động vật mà nên ăn nhiều thức ăn thực vật. Quan điểm chống ăn thịt dựa trên nhận xét của các nhà khoa học thấy rằng bộ tiêu hóa của các loài thú ăn thịt có chiều dài ngắn hơn bộ tiêu hoá của các loài thú không ăn thịt. Con người có bộ tiêu hoá dài đến 7 mét, dài nhất so với các loài thú khác, như vậy con người phải là loài thú không ăn thịt tốt hơn vì với bộ tiêu hoá dài như thế thì thức ăn có thịt phải di chuyển thời gian lâu trong cơ thể sẽ sanh nhiều độc tố có hại. Hơn nữa bộ răng người bằng phẳng không nhọn và sắc bén như loài thú ăn thịt.
Như vậy, chắc chắn sự ăn uống của con người biến chuyển theo thói quen được huân tập suốt chiều dài lịch sử con người có mặt. Bây giờ tập ngược trở lại, giảm lần thịt cá trong mọi bữa ăn. Tất cả mọi người khắp toàn cầu đều sống không phải để hưởng thụ ăn uống mà có mục đích đẹp là phát triển cộng đồng hướng về đạo đức thương yêu sự sống của muôn loài, hạnh phúc của muôn loài.
Sống không phải để hưởng thụ ăn uống còn có nghĩa giảm bớt thói ăn uống không chừng mực, lúc nào cũng nhai nuốt được thì chưa đúng nghĩa mà phải quy sự ăn uống về trong ba bữa ăn sáng - trưa - chiều, rồi giảm xuống còn sáng - chiều, chỉ hai bữa ăn trong ngày. Không tổ chức đình đám để vui thú trong ăn uống.
Giảm bớt bữa ăn đồng thời chuyển bữa ăn với thịt cá thành bữa ăn toàn rau cải, hoa trái, củ hạt. Thực vật cũng hãy còn bất tịnh nhưng so với thực phẩm từ động vật thì thanh tịnh hơn nhiều.
Hiện giờ người Đài Loan, Hồng Kông đã chế biến nhiều loại thực phẩm, khô cũng như tươi, không từ động vật mà từ thực vật, rất ngon miệng, có thể để lâu được, nhưng phần lớn giả tạo mùi vị cùng hình thức của các món ăn từ động vật. Trong thời gian có bệnh dịch từ thịt gà, nhiều nhà hàng ở Thành phố Hồ Chí Minh đã làm nhiều món ăn từ rau quả đậu các loại cũng rất ngon miệng, đẹp mắt nhưng vẫn còn giả từ hình thức đến mùi vị con này, thịt nọ và giá còn cao, chỉ thích hợp trong các buổi tiệc tùng, khó thể được phổ thông vào đại chúng. 
Hiện nay, kỹ thuật chế biến thức ăn theo thủ công từ thực vật khá phức tạp, nếu không muốn nói là cầu kỳ để làm cho món ăn có nhiều vị khác biệt trong thành phần, làm mất rất nhiều thì giờ. Cho nên, cần được các khoa học gia chuyên môn về thức ăn nghiên cứu để một mặt tăng thêm mức độ dinh dưỡng, mặt khác đưa vào công trình sản xuất công nghiệp làm cho nhẹ bớt lao động thủ công mà thực phẩm ngày càng phong phú nhiều mặt hàng, giá thành rẻ và thành phần dinh dưỡng cao. Cho đến về tương lai sau này, khi công việc được xem là bếp núc nội trợ hiện nay được chuyển qua cho những xí nghiệp chuyên môn về thức ăn, để giải phóng bớt thời giờ của con người trong việc nấu nướng thì lúc đó mới thật sự khởi đầu giai đoạn thay đổi thói quen trong ăn uống được thực hiện. Và nếu được chỉ đạo và quần chúng thay đổi ý thức trong ăn uống như nói ở đoạn trên thì cá thịt sẽ không được dùng tới. 
Biết đâu vào tương lai gần đây thôi, với đà tiến nhanh của khoa học phục vụ đời sống, chừng đó nhu cầu ăn uống phức tạp của mỗi người đều được đáp ứng qua mạng lưới siêu thị đầy đủ sản phẩm chất lượng cao, phong phú nhiều loại hình khẩu vị do nhiều hệ thống công nghệ thực phẩm cung cấp, mà chỉ toàn là thực phẩm có được không do từ sự chết chóc của một sinh vật nào. 
Điều này không phải là sự mong cầu thiếu căn cứ. Mời bạn viếng qua một vòng xem các quầy siêu thị bán thức ăn sáng sẽ thấy rất nhiều mặt hàng mới ngon bổ, dễ tiêu dùng, tiện lợi và thích hợp cho mọi người theo từng hoàn cảnh. Nếu so với chỉ 10 năm trước thì người mua sắm ngày xưa không mất nhiều thì giờ chọn lựa mặt hàng như ngày hôm nay. Tất cả đều là thức ăn sáng không thịt cá được trưng bày đầy các kệ ở mọi siêu thị trong các thành phố các nước công nghiệp phát triển. Ai cũng có thể tưởng tượng cuộc sống sẽ thay đổi nhanh đến mức độ phong phú nào chỉ trong vài thập niên tới thôi, với đà tiến của khoa học hiện nay.
KẾT LUẬN
Tác dụng hỗ tương giữa tinh thần và vật chất cho thấy tinh thần tiến hoá thì vật chất thanh tịnh, khi vật chất thanh tịnh thì tinh thần tiến hoá. Nói rõ hơn một vị Thánh thì sự ăn uống của vị này không còn như sự ăn uống của hàng phàm tục. Ăn uống còn phàm tục thì không thể trở nên bậc Thánh nghĩa là tinh thần không minh mẫn, không đầy đủ trí tuệ. Cho nên, muốn chuyển đổi từ phàm tục trở nên gần với Thánh nhân thì sự ăn uống không thể không thay đổi.
Hiện giờ sự ăn uống của nhân loại ở trong giai đoạn chạy theo thị dục, cái gì cũng muốn cho vào miệng chẳng khác gì một đứa bé mới biết bò. Đứa bé hành động theo vô thức của nghiệp lực còn nhân loại hành động theo ý thức bị chi phối bởi nghiệp lực. Nghiệp lực cản trở tiến hóa, cho nên cần chuyển đổi nghiệp lực. Đã biết thức ăn từ động vật bất tịnh hơn so với thức ăn từ thực vật, nhưng nhân loại đang thích thú thụ hưởng sự ngon, lạ, hay, đẹp của thức ăn động vật. Họ lấy cảm giác giả tạo của vị giác, xúc giác làm cơ sở ý thức nên ý thức thúc đẩy con người đi tìm thoả mãn cảm giác giả tạo đó. 
Vậy việc cần làm để có sự thay đổi là phải thay đổi một ý thức mới dựa trên nền tảng tinh thần thanh tịnh, nhằm thực hiện tinh thần thanh tịnh trong cuộc sống của nhân loại, trong đó sự thay đổi thói quen về thức ăn thức uống và thay đổi ý thức về ăn uống là chủ yếu. Phải làm cho ý thức ăn thức ăn từ thực vật trở nên nhu cầu thiết yếu của nhân loại, một nhu cầu thực thụ trong vị giác và trong ý thức, nghĩa là chế biến thực vật thành thực phẩm tạo cảm giác khoái khẩu, đầy đủ chất bổ dưỡng tốt đẹp. Và giáo dục tạo ý thức ưa thích thực phẩm thực vật, ghê tởm thực phẩm từ động vật, và ý thức không tham đắm trong ăn uống, chỉ ăn đủ sống có sức khoẻ, không bệnh tật ốm đau, không lấy cái ăn làm cái hưởng thụ dục lạc.
Xây dựng mục đích cuộc sống đời người là để tiến hoá trong tâm linh, không phải hưởng thụ thấp kém về ăn uống ngủ nghỉ. Làm mọi cách để nhân loại thấy rõ, thấy rất cụ thể sự tiến hóa tâm linh là có thật, có khả năng đạt được trong những điều kiện chỉ đưa con người tới chỗ tối tốt đẹp, tối thiện mỹ ngay trong cuộc sống thanh tịnh mà sự thanh tịnh này chỉ có được nhờ sự thay đổi ý thức sống không ăn thức bất tịnh đó của nhân loại.
Dĩ nhiên sự chuyển hoá theo hướng thiện này không phải là công việc của một người, của một quốc gia mà là công việc của toàn thể nhân loại trong suốt thời gian tồn tại của loài người.
Một ngàn năm, một trăm ngàn năm, một triệu năm, nhiều triệu năm chỉ nhắm một mục đích đó thì dần dần phải thành hiện thực, được thực hiện.
“Ta tập thói quen ý thức chỉ ăn để sống khoẻ mạnh”.
“Ta tập thói quen ăn toàn thực phẩm thực vật”.
“Ta tập thói quen chỉ ăn trong bữa ăn”.
“Ta tập thói quen chỉ ăn ngày một hay hai bữa”.
Hạnh phúc thay khi đời người hoàn tất được mục đích đời sống!!!
Định Vô Lậu là một phương pháp tu tập rộng lớn vô cùng khi chúng ta sử dụng một pháp môn nào để tâm vô lậu bất động; để tâm thanh thản, an lạc và vô sự là tu tập Định Vô Lậu. Định Vô Lậu nhằm triển khai tri kiến giải thoát. Ai có tri kiến giải thoát là có tâm vô lậu.
Tám lớp tu học (Bát Chánh Đạo) của Phật giáo là tám lớp tu học tâm vô lậu. Cho nên, Định Vô Lậu bao gồm tất cả 37 phẩm trợ đạo cũng nhằm mục đích tâm vô lậu. Sự chứng đạt của Phật giáo cũng nhằm chứng đạt tâm vô lậu. Quả A La Hán là quả vô lậu. Vì chính tâm vô lậu mà đạo Phật tu tập xả tâm, ai xả tâm giỏi là người ấy dễ chứng đạo, do vô lậu mà đạo Phật tu tập không có khó khăn không có mệt nhọc, chỉ cần biết cách thức xả tâm là chứng đạo ngay liền, đâu phải đợi 7 ngày, 7 tháng, 7 năm. Phải không quý Phật tử?
--o0o--
Description: https://www.thuvienthaythonglac.net/files/01-sach-thay/sxb/05-NCDTHCNCS/(SXB-05000)-NhungChangDuongTuHocCuaNguoiCuSi_files/image004.png
 Sau thời gian tu tập quá mệt nhọc (vì đã ra sức dụng công), cơ thể và tinh thần của quý vị đã mỏi mệt thì hãy tu tập Định Sáng Suốt, tức là phương pháp thư giãn. Muốn tu tập phương pháp này thì quý Phật tử buông xả các pháp ra có nghĩa là quý vị không còn tu tập pháp nào cả, tìm một nơi an tịnh ngồi buông thả tay chân ra và tác ý: “Các cơ và tinh thần buông xuống! Buông xuống hết!”. Quý vị nhắc như vậy để rồi toàn thân sẽ thư giãn, và tinh thần sẽ thấy thoải mái, an lạc và dễ chịu. 
Tập luyện các pháp môn Chánh Niệm Tĩnh Giác và Định Niệm Hơi Thở là để quý Phật tử định tỉnh và ngăn ác diệt ác pháp trên thân tâm, nhưng tập luyện kéo dài sẽ bị ức chế. Vậy thì phải có giờ nghỉ. Chính giờ nghỉ là giờ quan trọng. Điểm quan trọng nhất là pháp xả tâm trong giờ nghỉ.
Trong giờ nghỉ, tâm quý Phật tử khởi lên niệm gì, thí dụ muốn nói chuyện, muốn làm cái này cái kia thì nhất định không làm theo nó. Đó là pháp thư giãn Xả Tâm.
Thật sự ra không cần phải tập luyện pháp gì khác mà tối ngày giữ mình là người vô sự, không làm gì hết, cứ ngồi mà xả tâm thôi, niệm gì khởi lên cũng xả hết, riết rồi mình có cái lực khiến cho đủ cả 7 Giác Chi xuất hiện. Cái tâm lúc đầu khởi lên sai bảo mình vậy, sau đó nó không sai bảo được nữa là mình đã phá sạch các dục, tức là thư giãn xả tâm.
Tâm sạch hết các dục, các lậu hoặc thì tâm thanh tịnh. Đó là điều quan trọng nhất của đời người tu tập, Thầy gọi là “Xả tâm”.  Còn đức Phật nói là “Đẩy lui chướng ngại pháp”. Thời nào cũng đẩy lui chướng ngại pháp. Tất cả các thời khóa biểu mà đức Phật đã để lại đều nhắc nhở, dạy phải “đẩy lui các chướng ngại pháp”. Cái tâm suy nghĩ, sai sử chính là chướng ngại pháp. Nó làm cho mình không vô sự. Cho nên, phải nhớ giờ thư giãn chính là giờ xả tâm. Quý Phật tử cứ làm lặt vặt, làm cho khuây khoả thì đó là phóng dật.
Cách giữ tâm vô sự, thư giãn thì điểm quan trọng cần biết là mỗi niệm khởi lên đều mang theo tính chất sai bảo mình làm, hoặc không có tính chất sai bảo làm. Quý vị phải nhớ là khi niệm nào sai bảo mình làm gì thì nhất định không làm. Không làm theo niệm  tức là li dục. Khi niệm muốn quý vị làm tức là có niệm dục thì nhất định không làm là li dục. Không làm là không bị phóng dật.
Quý vị cần phân biệt niệm dục và niệm “tào lao”. Niệm tào lao là niệm không sai bảo mình làm gì hết. Thí dụ quý vị nhớ bạn bè hay những tư tưởng này kia thì điều đó không quan trọng; chỉ có niệm sai bảo quý vị làm gì thì đó mới là niệm dục.
Trong giờ tập luyện thư giãn, không có niệm gì hết là tốt. Cứ để cho nó không niệm. Còn khi có niệm thì quý vị phải suy xét coi để phân biệt niệm nào là niệm dục. Phải nắm cho vững điều này quý Phật tử mới tập luyện Định Thư Giãn được.
Vừa tập luyện xong Định Niệm Hơi Thở thì qua tập luyện Định Thư Giãn tức là Định Sáng Suốt để có thời gian nghỉ ngơi, tiếp tục tập luyện Chánh Niệm Tĩnh Giác, rồi Định Sáng Suốt lại. Như vậy là tập luyện liên tục, không có nghỉ. Nghỉ là tập luyện Định Sáng Suốt, giữa hai pháp tập luyện kia cần xen Định Sáng Suốt (hay Định Thư Giãn) vào giữa. Cách thức thư giãn không phải dễ thực hành đâu, coi chừng bị ức chế mà không hay.
Thư giãn là nghỉ ngơi, phải để thân và tâm hoàn toàn nghỉ ngơi. Phải tác ý cho nó xả chứ không thì làm như tập luyện mà không có thời gian nghỉ ngơi sẽ đi đến chỗ ức chế tâm. Cứ tác ý thư giãn theo Định Sáng Suốt để không bị kẹt vào các pháp tập luyện khác mà tập cho nó lìa ra khỏi các pháp để nghỉ ngơi. Nghỉ thì ra nghỉ, tập luyện thì ra tập luyện. Thư giãn cũng là tập luyện, không phải nói thư giãn là thư giãn được liền đâu, phải tập luyện. 
Định Thư Giãn (hay Định Vô Sự cũng là Định Sáng Suốt) hơi khó vì khi yên lặng thì tâm thường gom vào hơi thở khi ngồi, còn nếu đang đi thì nó lại gom vào bước đi. Làm sao để nó không gom về hai cái đó. Thư giãn thì phải làm như mình không biết tập luyện là gì hết, phải xả ra.
Khi đi thư giãn thì phải nhắc tâm đừng tập trung tâm dưới bước chân mà nhìn cái này cái kia nếu đi trong thất, còn đi ngoài trời thì nhìn cây cối, trời mây. Đừng lưu ý bước chân, đừng lưu ý hơi thở, đi như người vô sự. Thư giãn thì trở về trạng thái như khi không tập luyện gì hết. Tác ý để cơ bắp, thần kinh lơi ra, thư giãn ra. Nói chung thư giãn thì không tập trung trong pháp, phải trở về cái bình thường, không được ở trong ác pháp. Nó sai bảo mình làm gì thì không làm theo, đó là li dục. Chỉ có vậy thôi!
Tóm lại, giai đoạn đầu tiên tập luyện Định Sáng Suốt hay Định Thư Giãn thì quý Phật tử tập trung như thế cho biết để sau này tu tập tới giai đoạn hai là Tứ Niệm Xứ trên Tứ Niệm Xứ mới dễ. Khi bước qua tu Tứ Niệm Xứ, tức là tập luyện tĩnh giác có nghĩa là “Trên thân quán thân để khắc phục tham ưu” thì quý Phật tử ở trên đó mà quét sạch chướng ngại pháp trên bốn chỗ thân, thọ, tâm, pháp.
Một ngày một đêm mà tu tập như vậy quý Phật tử sẽ ước nguyện cho gia đình được bình an và bệnh tật sẽ được chuyển đổi, khiến cho gia đình được thay đổi đem đến sự yên vui hạnh phúc.
Với một lòng tin vững chắc không gì thay đổi, với một tâm tha thiết tìm cầu sự giải thoát chân thật trong pháp môn của Phật giáo thì quý Phật tử sẽ thấy kết quả giải thoát ngay liền, khiến cho thân tâm vô sự và an lạc. Cuộc sống không còn biết lo lắng, sợ hãi và bận rộn về mọi việc. 
Vì thế, quý Phật tử phải cố gắng tu tập như lời Thầy đã dạy Thọ Bát Quan Trai. Thọ Bát Quan Trai là tu thiện pháp, luôn luôn lúc nào cũng ngăn ác và diệt ác pháp để cho cuộc sống lúc nào cũng sanh thiện và tăng thiện pháp. Cho nên, không cần phải tụng niệm, cúng lễ và sám hối niệm hồng danh chư Phật theo các nghi thức ngày xưa của kinh sách phát triển.
Nếu quý vị chuyên cần tu tập và sống đúng giới hạnh thì trong một ngày một đêm quí vị sẽ thấy kết quả giải thoát đau khổ của kiếp người rất rõ ràng và cụ thể.
Nếu biết giới luật Phật có lợi ích không lường thì quý vị nên phát khởi thiện tâm, tu tập rốt ráo, liền được thiện giới thanh tịnh. 
Khi tu tập và trau dồi thân tâm như vậy là quý vị đã thực hiện giới thể theo pháp môn bốn định, như Thầy đã dạy ở trên thì chứng quả giải thoát đâu còn xa, chỉ ở trong tầm tay của quý Phật tử. Phải cố gắng lên tu tập để không phí uổng một kiếp làm người.
Description: https://www.thuvienthaythonglac.net/files/01-sach-thay/sxb/05-NCDTHCNCS/(SXB-05000)-NhungChangDuongTuHocCuaNguoiCuSi_files/image006.jpg
Description: https://www.thuvienthaythonglac.net/files/01-sach-thay/sxb/05-NCDTHCNCS/(SXB-05000)-NhungChangDuongTuHocCuaNguoiCuSi_files/image004.png
Thưa quý vị Phật tử! Trong một ngày một đêm vừa qua, quý vị đã cố gắng thực hiện đúng đời sống của một bậc chân tu. Đó là sự gieo duyên để sau này có đủ duyên để trở thành bậc chân tu giải thoát của Phật giáo, làm gương sáng cho mọi người soi, làm gương hạnh giải thoát cho mọi người tu. Ngày nay quý vị mới gieo duyên, ngày mai quý vị sẽ là những bậc Thánh Tăng. Phải cố gắng một tháng chọn lấy một ngày tu tập sống làm Phật thì mới mong có ngày làm Phật thật sự, tức là giải thoát hoàn toàn, tâm bất động hoàn toàn.
Một ngày một đêm quý vị có thấy khổ sở không?
Quý vị có thích sống như vậy không?
Đời sống giải thoát là phải như vậy. Nếu không sống như vậy thì làm sao giải thoát được? Vì chỉ có lối sống này mới tìm được sự giải thoát của kiếp người. Phải nỗ lực, kiên trì, vì cuộc sống con người toàn là khổ đau, toàn là trói buộc, không lối thoát.
Một đêm, một ngày quý vị đã sống đúng, sống được và tìm được nguồn an lạc trong cuộc sống này là một điều đáng khích lệ.
Quý vị đã bắt đầu thực tập sống một cuộc sống mới, cuộc sống giải thoát khỏi bao nhiêu sợi dây triền phược của thế gian. Bây giờ có lẽ quý vị cũng ước nguyện cho mọi người được an lạc khi Thọ Bát Quan Trai như quý vị. Xin hãy chia sẻ pháp lạc này với các huynh đệ của mình!
Chúc quý vị đạt kết quả tốt trên đường tu tập!
Tu Viện Chơn Như
Mùa An Cư năm 2000




Chánh niệm tỉnh thức - Thầy Thích Thông Lạc

https://archive.org/details/chanhniemtinhthuc
Chánh niệm tỉnh thưc

Thursday, February 8, 2018

YẾU CHỈ TU TẬP

NHƯ THẾ NÀO LÀ TÂM CHỨNG ĐẠO?
Vì vậy mà phải sáu tháng miệt mài với cái pháp Như lý tác ý cho đến khi làm chủ được bốn sự đau khổ của mình, còn bây giờ mấy con có Thầy cũng như trước mà có đức Phật giảng bài thuyết pháp đầu tiên thì sau thời gian đó năm anh em Kiều Trần Như chứng quả A-la-hán, sao mà dễ dàng vậy? Và cuối cùng những người khác khi mà nghe đức Phật thuyết giảng xong thì họ cũng vậy, chứng quả A-la-hán một cách dễ dàng. Mà tại sao thời nay chúng ta cũng con người chứ đâu phải chúng ta là một cái loài vật gì khác sao?
Y như người xưa, người xưa cũng có người thông minh, cũng có người u tối thì thời nay cũng vậy, nhưng mà tại sao người ta nghe người ta chứng đạo, còn mình nghe rồi mà tu gần chết, mà tu lọt tưởng, mà sao không chứng đạo. Bởi vậy cho nên Thầy thấy khi mà hiểu rồi sao mà đạo Phật dễ quá, mà chưa hiểu thì sao lại khó quá. Mà hầu hết Thầy thấy quý thầy chưa hiểu cho nên tu coi khó, đi khất thực thì mặt nào cũng ỉu xìu, đi cứ gầm gầm gầm gầm hổng có thấy cái vẻ hân hoan gì hết, tu thì phải hân hoan vui vẻ chứ tu gì mà coi khổ quá, quá khổ.
Cho nên ở đây, Thầy xin đọc cái bài cho quý thầy hiểu. Mọi người học đạo đều nghĩ chứng đạo là một cái gì quá cao siêu, vĩ đại. Thật ra thì trong đầu óc của quý vị từ lâu đến giờ người ta truyền thừa quý vị bằng cách quý vị hiểu như vậy đó, cao siêu, vĩ đại lắm mới là người chứng đạo, chứng như Phật, ghê quá nghe như Phật, ớn quá, thành ra lúc bấy giờ mình thấy mình sẽ nhỏ nhoi, và mình thấy là thời của mình là thời mạt pháp chắc tu khó lắm, tự cái nghĩ như vậy nó cũng làm cho mình giảm đi cái hiểu biết của mình và cái sự tu tập của mình, cho nên rất là đau khổ.
Bởi vì Đại Thừa nó đã gieo vào tư tưởng của chúng ta cái khó khăn đó, cho nên bây giờ Thầy có nói gì, có cởi mở gì thì quý thầy cũng thấy khó khăn vì từ lâu nó truyền thừa một cách lâu dài, nó làm cho tâm chúng ta thấy quá khó, tu tập theo đạo Phật quá khó. Sự thật đâu có khó gì. Cho nên ở đây Thầy nhắc, mọi người mà đang theo Thầy tu ở đây đều nghĩ chứng đạo là một cái gì quá cao siêu và vĩ đại, nhưng sự thật không như vậy.
Chứng đạo là sống với một tâm không bị dục lậu, hữu lậu và vô minh lậu tác động.
Các con thấy không, dục lậu, hữu lậu và vô minh lậu mà không tác động thì cái người cũng bình thường thôi, nhưng mà có dục lậu, dục lậu là gì? - Là lòng ham muốn, mình muốn cái này muốn cái kia, bây giờ mình biết nó là dục lậu làm sao mình khởi lên, vì giờ này nó khởi muốn ăn thì biết nó là dục lậu rồi chứ gì? À mình khởi thích đi lại đằng kia nói chuyện thì biết nó là dục lậu rồi chứ gì, thì dừng nó lại, còn không thì đi lại kiếm người ta nói chuyện cho đã thì như vậy là chạy theo dục lậu rồi. Nó đơn giản, rất là đơn giản, mình ngăn, mình diệt những cái dục lậu.
Còn cái hữu lậu thì là những cái mình có. Rồi cái vô minh là cái không hiểu, mà mình đã học cái lớp Chánh Kiến rồi thì mình có minh rồi chứ, đã biết nhân quả, đã biết các pháp vô thường, đã biết các pháp bất tịnh thì đó là mình được một số minh rồi chứ đâu phải mà vô minh hết sao? Cho nên vì vậy mà có cái vô minh lậu nào tác động được? Không có cái vô minh lậu nào tác động được,như vậy là ngay đó là giải thoát rồi, chứ còn đòi gì, ngay đó là chứng đạo rồi, còn đòi cái gì nữa?
Đòi mấy người mọc ba đầu sáu tay sao, đòi phải bay lên trời ngồi ở trên trời mới gọi là chứng đạo, chứng đạo đâu phải là thần thông? - Đạo Phật đâu có dạy chúng ta! Chứng đạo của đạo Phật là làm chủ bốn sự đau khổ. Như cô Huệ Ân đến nay cô Huệ Ân cô cũng làm chủ được sinh, già, bệnh, chết, bây giờ cô tịnh chỉ được 15 phút hơi thở rồi, quý thầy thì chưa tịnh chỉ được chứ cô Huệ Ân các con nhìn, cô Huệ Ân cô viết trong tập vở cô trình bày cái sự tu tập, bệnh thì cô ấy đuổi đi, già thì bây giờ cô ấy còn ngồi được chứ cô có nằm liệt chiếu liet giường đâu? Đó các con thấy không, vẫn làm chủ được thân, mà hôm đó cái lưng cô ấy còng, bữa nay cô tu tập cái lưng cô thẳng lên chút ít rồi, rồi đây nó cũng thẳng như chúng ta thẳng thôi có gì đâu, tại vì chúng ta không chịu.
Cho nên, pháp của Phật nó vẫn làm chủ được cái sự đau khổ của kiếp người chứ đâu phải không? Mà hiện diện chúng ta đã thấy huynh đệ của chúng ta và mọi người ở đây tu tập thật sự, các thầy thấy người ta làm chủ được chứ, các thầy cũng có làm chủ được chứ đâu phải không làm chủ được, như vậy rõ ràng là pháp Phật thực tế chứ đâu phải không. Như vậy rõ ràng mình có chứng chứ đâu phải mình không chứng, tại sao mình không thấy cái chứng của mình mà mình cho rằng cái chứng cao siêu vĩ đại nào. Ngồi đó phóng hào quang là chứng đạo sao, không phải cái chuyện đó.
Cho nên, chứng đạo không có cái gì cao siêu vĩ đại cả, chỉ là một tâm bình thường như mọi người nhưng không có chướng ngại nào làm cho tâm người đó chướng ngại được.
Nghĩa là bây giờ, như Thầy bây giờ ai làm Thầy chướng ngại được, cho nên đối với Thầy, Thầy thấy nó quá bình thường, trời ơi nếu biết trước hồi đó người ta dạy cho Thầy thì Thầy cần gì phải tu cho cực. Nghĩa là không có chướng ngại nào mà tác động vào được, còn nếu mình bị chướng ngại tức là mình bị ác pháp chứ gì, cho nên đức Phật dạy ngăn ác diệt ác, sanh thiện tăng trưởng thiện. Mình sống hàng ngày như vậy là giải thoát rồi còn đòi hỏi gì nữa, đó là cái cụ thể rõ ràng.
Chứng đạo không có nghĩa là chứng thần thông, mà chứng đạo chỉ là một tâm biết, một tâm bất động trước các pháp và các cảm thọ, chứng đạo chỉ là sống với tâm thanh thản an lạc và vô sự, lúc nào cũng như lúc nào, không bị kiềm chế không bị bắt buộc phải tu như thế này, như thế kia. Nghĩa là mình chứng đạo rồi đừng bắt cái tâm mình, buộc mình phải tu như thế này, như thế kia. Còn bây giờ các con thấy tâm an lạc thanh thản vô sự cứ bắt nó quán thân, rồi bắt nó phải đi kinh hành, bắt nó phải thế này thế kia, mà Thầy thường nhắc nó buồn ngủ thì đi không buồn ngủ thì thôi, mình người chứng đạo mà ăn thua gì mà sợ. Tới giờ đi ngủ cứ ngủ ai biểu không ngủ, ông Phật ngày xưa ông tu rồi canh giữa ông còn nằm ông nghỉ ngơi mà, đâu có gì đâu, còn nó ngủ thì cứ ngủ ăn thua gì nó, nó đâu phải là mình đâu mà mình sợ, đó các con hiểu. Cho nên, trong cái vấn đề tu tập nó quá cụ thể rõ ràng.
Chứng đạo đâu phải cái gì khó đâu, nó đâu phải chứng đạo là trở thành con người siêu việt. Đừng hiểu một cách sai lệch của đạo Phật như vậy thì làm cho Phật pháp nó càng lệch, lệch xa, làm cho Phật pháp nó càng xa con người. Làm cho người ta thấy người ta tu không có được, làm cho nó không có gần gũi với con người. Mà đạo Phật là đạo của con người, là đạo gần với con người, cách sống của nó rất là bình thường.
Chứng đạo chỉ là sống với tâm thanh thản, an lạc, vô sự, lúc nào cũng như lúc nào không bị kìm chế, không bị bắt buộc phải tu như thế này phải tu như thế kia, chỉ có một điều quan trọng nhất đó là chúng ta phải quyết tâm buông xả đời sống nhân quả hiện có của chúng ta. Nghĩa là trong cái đời sống chúng ta là đời sống nhân quả, chúng ta có quyết tâm buông xả cái đời sống nhân quả đó không? Nhân với quả, mà có quyết tâm thì chúng ta mới buông xả được mà không quyết tâm thì làm sao?
Ví dụ như bây giờ muốn ăn mà cứ đi ăn thì làm sao? Đó là đời sống nhân quả mà, à nó muốn ngủ thì giờ này mình chưa cho phép nó ngủ thì mình tìm cách đừng có cho nó ngủ, thì như vậy là mình làm chủ đời sống nhân quả. Mình muốn buông xả cái nhân quả đó thì phải làm như vậy, phải chống lại cái nhân quả đó như vậy, thì như vậy là được giải thoát chứ có gì đâu.
Mục đích tu hành của chúng ta là làm chủ sanh, già, bệnh, chết, nhưng cái gì làm cho chúng ta bị sanh, bị già, bị bệnh, bị chết? Muốn hiểu điều này Thầy xin đọc lại bài kinh Thánh Cầu. Thầy đọc cái bài kinh Thánh Cầu cho quý vị thấy Phật dạy như thế nào.
Bởi vì chúng ta hằng sống ở trong cái nhân quả này, chúng ta không quyết tâm buông xả cho nên chúng ta bị sanh, bị cái đời sống của chúng ta, ham muốn dục lạc cái này cái kia, bị già, bị bệnh và bị chết. Nghĩa là bị, chúng ta bị chứ không phải là chúng ta muốn cái đó đâu, chúng ta bị. Vậy chúng ta muốn cho mình không bị già, bị sanh, không bị chết thì chúng ta phải tu tập cái gì đây? Theo trong cái bài kinh Thánh Cầu đức Phật có nói, sau đây Thầy xin đọc lại đoạn kinh đó để quý Thầy thấy, bởi vì chép nó hơi dài cho nên Thầy không có chép ra mà thôi.
“Ở đây, này các Tỳ kheo, có người tự mình bị sanh lại tìm cầu cái bị sanh”.
Như bây giờ đó nó khởi là mình muốn uống một ly nước, uống ly nước ngọt, uống ly nước sữa hoặc buổi sáng muốn ăn bữa cơm, thí dụ nó khởi muốn, đó là cái bị sanh đó, phải không, cái bị sanh đó. Thì bây giờ chúng ta lại tìm cầu cái bị sanh, chúng ta lại đi lấy bát cơm hoặc lấy cái ly nước sữa uống, đó là chúng ta tìm cầu cái bị sanh. Rồi bây giờ chúng ta, ở đây cái câu kinh rất là rõ ràng, chúng ta đừng có làm theo cái điều đó thì chúng ta không có bị sanh. Tự mình bị già lại đi tìm cầu cái bị già, cái bị già là cái gì? Cái ăn uống đó nó chạy theo cái dục đó đó là bị già đó, ở đây để rồi cái bài kinh nó sẽ giải thích cho chúng ta cái nào bị già, Thầy xin đọc luôn để thấy rõ ràng:
“Có người tự mình bị sanh lại tìm cầu cái bị sanh, tự mình bị già lại tìm cầu cái bị già, tự mình bị bệnh lại tìm cầu cái bị bệnh, tự mình bị chết lại tìm cầu cái bị chết, tự mình bị sầu lại tìm cầu cái bị sầu, tự mình bị ô nhiễm lại tìm cầu cái bị ô nhiễm. Này các Tỳ kheo, cái gì theo các người gọi là bị sanh? Này các Tỳ kheo, vợ con là bị sanh, đầy tớ nam, đầy tớ nữ là bị sanh, dê và cừu là bị sanh, gà và heo là bị sanh, voi, bò, ngựa đực, ngựa cái là bị sanh, vàng bạc là bị sanh”.
Nghĩa là nói chung cái đời sống của chúng ta xung quanh hiện giờ như nhà cửa, của cải, tài sản, ruộng vườn, đất đai là cái bị sanh hết, là bị già, là bị bệnh, là bị chết. Thì ở đây đức Phật xác định cho chúng ta thấy nói về cái bị sanh, cái đời sống của chúng ta là cái bị sanh, già, bệnh, chết. Vậy thì chúng ta buông nó ra. Vậy thì bây giờ về đây quý vị buông nó ra hết đi còn cái gì nữa, thế mà trong tâm chưa chịu buông nữa, ở ngoài cái hình thức thì buông hết chứ ngồi đây trong tâm còn nhớ vợ, thương con ngồi đây còn lo lắng không biết ở nhà nó đói khổ làm sao? Rồi ở đây nhà cửa ruộng đất của mình không biết có ai lấy không, giấy tờ không biết có lo làm không? Nó đủ thứ chuyện hết, nói bỏ chứ chưa có bỏ, bỏ là bỏ dứt hẳn thì nó mới được, tức là không bị già, không bị sanh. Đây là cách thức thật sự mà, tại sao chúng ta muốn làm chủ sanh, già, bệnh, chết mà chúng ta không dám bỏ? Mà bỏ tới nửa chừng, bỏ phân nửa thôi, còn phân nửa đi về, mai mốt có gì rút chạy quay về. Thật sự ra mình quyết bỏ là bỏ thật sạch đi thì con đường đó là con đường chứng đạo chứ gì, khi mà quyết rồi thì nó chứng đạo chứ gì, cho nên Thầy nói dứt bỏ nhân quả là chứng đạo.
Thì Thầy xin đọc tiếp:
“Này các Tỳ kheo, những chấp thủ ấy bị sanh người ấy lại nắm giữ, tham đắm, mê say chúng, tự mình bị sanh lại tìm cầu cái bị sanh. Và này các Tỳ kheo, cái gì theo các người gọi là bị già? Này các tỳ kheo vợ con là bị già…”
Nó cũng là cái lặp vì sao này kia, cũng là bao nhiêu đó lại sanh, già, bệnh, chết, nghĩa là cái đoạn kinh này nó lặp đi lặp lại cái chỗ đó là nói bị sanh, bị già, bị bệnh, bị chết, nó cũng đều là toàn bộ cái cuộc sống của chúng ta, cuộc sống của chúng ta hàng ngày, vợ con, của cải, tài sản, heo, dê, tiền bạc, đất đai, ruộng vườn, nhà cửa tất cả những cái đó là cái bị sanh, già, bệnh, chết.
“Và này các Tỳ kheo, có người tự mình bị sanh, sau khi biết rõ sự nguy hại của bị sanh, tìm cầu cái vô sanh”.
À bây giờ đó đi ngược lại đó, bây giờ đi ngược lại để dạy cho mình, cái kia hồi nãy thì mình bị sanh, bị già, bị bệnh, bị chết, bây giờ đi ngược lại là cái không bị sanh, cái vô sanh, cái không già, cái không chết, à bây giờ đức Phật nhắc cho chúng ta biết cái nào. Thì rõ ràng là mục đích của mình ở đây Thầy nói chứng đạo là làm chủ bốn sự đau khổ, mà bây giờ mình chứng được, mình hiểu được cái không bị già, cái không bị chết, cái không bị sanh, cái không bị bệnh thì mình phải làm chủ nó mình đừng có cho nó sai bảo mình thì mình giải thoát, chứng đạo chứ có gì. Cho nên quá dễ, người ta nghe rồi người ta chấp nhận cái không bị sanh, không bị già, cái vô sanh thì tức là vô sự, chấm dứt hoàn toàn có gì đâu, có gì mà phải tu, có gì mà phải thức đêm dậy khuya như vậy, có gì mà phải cực khổ đến cái mức độ như vậy. Thầy thấy quá đơn giản, đâu có gì đâu, hiểu rồi ngay đó là tôi đã giải thoát hoàn toàn.
Nay Thầy xin đọc lại cái đoạn này cho rõ ràng, đây:
“Và này các Tỳ kheo, thế nào là Thánh cầu, ở đây này các Tỳ kheo, có người tự mình bị sanh sau khi biết rõ sự nguy hại của sự bị sanh, tìm cầu cái vô sanh vô thượng an ổn, khỏi các khổ ách, Niết Bàn; tự mình bị già sau khi biết rõ sự nguy hiểm của sự bị già, tìm cầu cái không già vô thượng an ổn khỏi khổ đau, Niết Bàn; tự mình biết cái bệnh và cái không bệnh; tự mình biết cái chết và cái bất tử; tự mình bị sầu cái không sầu; tự mình bị ô nhiễm, sau khi biết rõ sự nguy hại của sự ô nhiễm, tìm cầu cái không ô nhiễm vô thượng an ổn khỏi khổ ách, Niết Bàn. Này các Tỳ kheo như vậy là Thánh cầu”.
Nghĩa là bây giờ mình biết những cái đó là vợ con, nhà cửa, của cái, vàng bạc, tiền của... đó là cái sanh, già, bệnh, chết; cái vô sanh, cái không bệnh, không già, không chết thì cái đó đi ngược toàn bộ là không chấp nhận cái đó. Vậy thì mình không dám nhận mình bỏ đi, bỏ thật sự quyết tâm bỏ chứ đừng có tiếc, đừng có gì thì nữa hết, trong đầu đừng có gì nữa hết thì ngay đó nó chứng.
Người ta hiểu rồi người ta bỏ sạch người ta đâu có tiếc. Cung vàng điện ngọc, đức Phật vì sự đau khổ của chúng sanh Ngài bỏ, Ngài không tiếc chút nào hết. Sau khi về còn có đứa con trai, thay vì để cho nó thay thế mình nó làm vua chứ. Không, cho cái bình bát, coi như là cái ông Phật tiệt dòng mất rồi. Rồi cái ngai vàng này bỏ cho ai đây? Ông có tiếc không mấy con? Ông đâu có tiếc đâu, có thằng con trai ông cho làm vua mà giờ vác bình bát đi xin ăn mà chúng còn đánh lỗ đầu. Các con thấy cái chỗ của Phật ông thấy được cái thật và cái giả của cuộc đời, cho nên cái ngai vàng là cái giả, cái giàu sang là cái giả có gì, đó là cái bị sanh, già, bệnh, chết. Cho nên, dẹp hết bỏ ra về gia đình độ hết cả vợ con đi vào con đường giải thoát hoàn toàn, bỏ hết không cần thiết.
Đó là một cái gương, một cái gương rất sáng, mà cái gương rất sáng để chúng ta biết rằng tu hành đâu phải khó, chỉ cần buông bỏ mà Thầy thấy các con buông không nổi. Tại sao mà buông không nổi? Có gì đâu, đã học các pháp đều vô thường, tất cả đều nhân quả, duyên hợp mà thành có gì của mình nữa đâu mà tại sao không buông bỏ!
Cho nên, đọc sơ cái bài kinh như vậy chúng ta biết cái gì là cái bị sanh, bị già, bị chết chúng ta phải quyết tâm chứ, quyết tâm để mà chúng ta không còn bị sanh, già, bệnh, chết nữa. Cho nên, hiểu được cái bài kinh này rồi thì chúng ta biết cái chỗ nào để mà chúng ta chốt, sau này quý vị đọc lại cái bài kinh Thánh Cầu, phi Thánh cầu và Thánh cầu, nghĩa là chúng ta sống theo cuộc đời thế gian đó là phi Thánh cầu, còn chúng ta sống đúng bỏ xuống hết thì đó là Thánh cầu.
Tu hành là một sự sống bình thường, có lý đâu mà lại diệt hết ý thức phân biệt thiện ác, ông Phật có dạy mình xả cái đời sống của mình như vậy có xả cái ý thức của mình không? Đâu có, các con đọc cái bài kinh này có nghe ông Phật bảo phải dừng hết cái vọng tưởng, phải dừng hết cái ý đâu!? Mà bao dừng, diệt những cái bị sanh, già, bệnh, chết, dừng cái đó lại đi, thì ông Phật dạy vậy, tại sao chúng ta không làm vậy mà chúng ta đi làm khác, dừng hết cái vọng tưởng chúng ta làm gì, mà ông Phật có dạy đâu?
Cho nên, tu hành là một sự sống bình thường, mình sống bình thường như mọi người có khác gì với ai đâu, nếu mà mình bỏ cái đó là mình phi thường đó, người ta bỏ không được mà mình bỏ được đó là cái phi thường của nó, mà cái phi thường đó quá dễ mà. Từ mình làm ra, từ cái duyên hợp của nhân quả mà có cha, có mẹ chứ đâu phải là mình làm được cái này đâu, duyên hợp ra có cha có mẹ, thì bây giờ mình hiểu được Phật pháp cái này là bị già, bị sanh, bị chết này bỏ xuống hết để chấm dứt sanh, già, bệnh, chết, cái mục đích nó như vậy mà, thế rồi chúng ta lại bỏ không được.
Cho nên, Thầy nói tu hành là một sự sống bình thường chứ lý đâu lại diệt ý thức phân biệt thiện ác. Cho nên, có vọng tưởng hay không vọng tưởng đều là một ý thức bình thường của mỗi con người. Như mình có vọng tưởng hay không vọng tưởng, trong đầu mình có suy tư có nghĩ tưởng gì thì nó nghĩ, mặc nó ăn thua gì. Miễn là nó đừng có suy nghĩ lòng vòng ba cái bị sanh, bị già, bị chết này thôi, chứ nó nghĩ gì cứ cho nó nghĩ, mà đừng có nghĩ cái chuyện đó, mà nghĩ cái chuyện đó thì dẹp đi, mấy con sẽ được giải thoát chứ có gì đâu, đơn giản quá, quá đơn giản không có khó gì. Đức Phật đã gom lại cho chúng ta thấy một cái đời sống của chúng ta xung quanh bao nhiêu vật chất tình cảm của chúng ta đều là gói ghém ở trong đó hết. Đó, đức Phật gọi là cái bị sanh, bị già, bị bệnh, bị chết.
Bây giờ muốn cái mà không sanh, không già, không chết thì bỏ cái này xuống đi, chứ đâu có bảo mình diệt cái ý thức của mình, đừng có niệm ở trong đó, các con hiểu rõ cái chỗ này.
Cho nên bây giờ mà cứ ngồi đó mà lại ức chế cho hết, còn bữa nào mà có vọng tưởng lia lịa tới thì trời ơi bữa nay tôi sao mà khó quá, đó là cái tu sai, tu sai không đúng của mọi người.
Nhưng người tu hành không chấp nhận những vọng tưởng có tướng bị sanh, bị già, bị bệnh, bị chết. Đó Thầy nhắc lại đó. Thầy sẽ đọc lại câu này thấy rõ: “Tu hành là một sự sống bình thường chứ lý đâu lại diệt hết ý thức phân biệt thiện ác, cho nên có vọng tưởng hay không vọng tưởng đều là một ý thức bình thường của mỗi con người, nhưng người tu hành không chấp nhận những vọng tưởng, tức là những ý tưởng chúng ta khởi nghĩ có tính bị sanh, bị già, bị bệnh và bị chết”. Nó đúng với cái câu trong bài kinh Thánh Cầu, tất cả những vọng tưởng đó, đều ngăn tất cả những vọng tưởng đó, những cái vọng tưởng mà bị sanh, bị già, bị chết đó, tất cả những vọng tưởng đó nếu nó đến thì chúng ta ngăn và diệt; còn những vọng tưởng không sanh, không già, không bệnh, không chết thì để tự nhiên, nhớ cái câu Thầy nói. Nó có vọng tưởng nhưng vọng tưởng không sanh, không già, không chết thì để tự nhiên chứ.
Vậy cái vọng tưởng nào không sanh, không già, không chết?
Quý vị biết quá mà, bây giờ tôi ngồi tôi nghĩ chúng ta thanh thản, an lạc, vô sự này thì cái này rõ ràng là cái vọng tưởng không sanh, không già, không chết chứ gì. Tâm thanh thản, an lạc, vô sự thì làm sao có sanh, già, bệnh, chết gì trong đó được, nó đơn giản vậy, mà có những cái kia thì mình thấy điểm mặt nó liền, đâu chấp nhận nó, cho nên cứ để tự nhiên. Vì vậy mà chúng ta đâu cứ phải gò bó ức chế cái tâm nó quá là cực khổ như vậy.
Cho nên, tu riết rồi Thầy thấy mấy con cái mặt cứ gằm gằm như này mà không thấy hân hoan chút nào hết. Người nào cũng thấy coi nó khắc khổ quá, hai tháng qua rồi nhìn coi bộ người nào coi thấy cũng khắc khổ, sao mà làm khổ mình đến cái mức độ như vậy. Bởi vì không có dám ngó ai hết, ai biểu ngó tới ngó ngang làm chi, nhìn thì nhìn chứ có gì đâu nhưng mà đừng có liếc người ta. Cho nên, đức Phật dạy: “Ta thành Chánh Giác là nhờ tâm không phóng dật, muôn pháp lành đều do nơi đó mà sanh”, phải không mấy con? Không phóng dật mà các pháp lại sanh, như vậy là có vọng tưởng hay không vọng tưởng đây? Các con cứ nghĩ đi, các con cứ nghĩ cái câu của lời đức Phật nói, câu đức Phật lời nói quá rõ ràng: “Ta thành Chánh Giác là nhờ tâm không phóng dật, muôn pháp lành đều do nơi đó mà sanh”, do nơi tâm không phóng dật mà sanh, vậy thì do nơi tâm, pháp lành mà, vậy thì nó có phải là cái bị sanh, bị già, bị chết nữa không, đâu có nữa, cho nên nó đâu phải là hết vọng tưởng đâu. Quý vị có nghe rõ lời dạy này chưa? Không phóng dật nhưng các pháp lành từ nơi tâm không phóng dật mà sanh, đọc câu này chúng ta thấy người tu hành có hết vọng tưởng không? Nếu hết vọng tưởng chúng ta thành cây đá mất. Nghĩa là tu cái kiểu mấy con mà đi khất thực mà Thầy thấy ít hôm chắc nó thành cây thành đá hết, nghĩa là không dám cục kịch đi cứ nhìn cái chân này bước, bước, bước rồi tới nó lấy cơm rồi cúi đầu đi về không dám ngó qua ngó lại gì hết thành cây đá. Chúng ta ngó qua ngó lại nhưng không được liếc xéo, liếc ngang. Thì như vậy đó là những cái mình quá gò bó, mình quá sợ hãi, có gì đâu mà mình phải sợ hãi dữ vậy.
Tại sao chúng ta lại dẹp hết vọng tưởng để trở thành cây đá? Tu là làm chủ cái sự đau khổ để hết đau khổ chứ đâu phải tu để làm cho chúng ta trở thành con người ngơ ngơ ngẩn ngẩn, gầm gầm đi không dám nhìn ngó ai. Tu là đem lại cho tâm hân hoan vui vẻ, đoan trang, chánh trực, không liếc xéo, liếc ngang, không nói xấu nói lỗi người, không ly gián người này với người khác. Tu là đi đứng khoan thai nhẹ nhàng, thoải mái chứ đâu phải đi cúi đầu, khom lưng bước thấp, bước cao. Tu là tĩnh giác nhưng tĩnh giác đâu có nghĩa là chỉ có biết bước đi, hơi thở mà tĩnh giác là tĩnh giác trong tất cả mọi sự việc xung quanh chúng ta. Nghĩa là đâu có tĩnh giác ở trên bước đi không đâu, mà đây là tĩnh giác những chuyện gì xung quanh chúng ta xảy ra, ta biết rõ thiện ác, biết rõ cái bị sanh, bị già, bị chết biết rõ, sự kiện xảy ra biết được, đó là mới tĩnh. Chứ không phải tĩnh mỗi trong hơi thở, biết hơi thở ra, biết hơi thở vô. Đâu có tĩnh biết mình đi không đâu, cho nên tĩnh giác là toàn diện chứ không phải tĩnh giác có một cái hành động của chúng ta thôi. Nhưng tĩnh giác trong cái hành động đầu tiên của chúng ta tu tập đó là bắt đầu, khởi sự cho người mới tu là tập nương vào hơi thở, biết hơi thở ra vô đó là mới tập tễnh, còn bây giờ các con đã trải qua bao nhiêu thời gian tu còn tập cái đó để làm gì nữa, tập làm gì nữa.
Chứng đạo cũng như người bình thường, nhưng người bình thường thì đang bị sanh, già, bệnh, chết làm dao động, còn người chứng đạo thì không bị sanh, già, bệnh, chết gì hết, bất động. Cho nên người bình thường và người chứng đạo khác nhau ở chỗ tâm bất động trước ác pháp và các cảm thọ. Tu như vậy đâu có nghĩa là khó khăn phải không quý vị. Tu đâu có nghĩa là làm cho chúng ta thay đổi thân tâm khác thường, mà làm cho thay đổi thân tâm khác thường thì đâu gọi là tu đúng. Tu là ngăn diệt những hành động làm khổ mình, khổ người đó là cách thức tu.
Sau 2 tháng tu hành Thầy nhìn trên gương mặt của quý thầy, của quý cư sĩ sao không thấy hân hoan, trông có vẻ khắc khổ quá. Cho nên, quý vị xác định cho rõ ràng tu chứng là chứng cái gì? Phải xác định được cụ thể rõ ràng cách thức mình tu chứng là chứng cái gì? Nghĩa là mình trình bày lại cho Thầy con nghĩ tu chứng là phải chứng như vậy, trình bầy cho Thầy nghe thấy tự mình nhận xét. Bởi vì các con đọc trong Những Lời Phật Dạy, đức Phật đã giác ngộ cho người ta ngộ được cái chân lý, cái tâm thanh thản, an lạc, vô sự. Để làm gì? Để mình hộ trì và bảo vệ cái trạng thái đó! Thì hộ trì và bảo vệ cái trạng thái đó là chứng trạng thái đó chứ gì. Đó là cái chân lý Diệt đế, cái chân lý.
Vậy thì chúng ta phải ngộ nhận như thế nào đúng và như thế nào sai, có phải chi chúng ta hết vọng tưởng rồi thì chúng ta mới chứng được trạng thái thanh thản, an lạc, vô sự được không? Phải hỏi kỹ lại, còn cứ nghĩ phải chứng nó phải có Tam Minh, phải có Lục Thông, phải có Tứ Thần Túc. Đừng có nghĩ vấn đề đó! Mà càng nghĩ vấn đề đó thì càng không có cái thứ đó, cho nên chúng ta đừng có nghĩ cái điều đó. Mà chúng ta hãy nghĩ bây giờ nè, cái gì bây giờ mà làm cho chúng ta chướng ngại nè, cái gì bây giờ làm cho chúng ta khắc khổ nè. Tu mà làm cho mấy con quá cực khổ, đó là cái sai. Cho nên, khi mà chứng đạo rồi đức Phật nói, con đường khổ hạnh đức Phật không có chấp nhận, mà con đường lợi dưỡng cũng không có chập nhận, hai cái nga này Phật không chấp nhận. Cho nên, nó trung đạo, trung đạo là trung đạo cái chỗ nào? Trung đạo là cái chỗ không tự làm khổ mình. Tu mà làm khổ mình quá như vậy thì làm sao mà tu cho tới nơi tới chốn được? Cho nên, cái tu mà làm khổ mình tức là khổ.
Cho nên, quý vị xác định cho rõ ràng tu chứng là chứng cái gì? Rồi trình cho Thầy cái điều kiện đó, mình ngộ mình giác ngộ cái trạng thái mình chứng để mà biết mình đã đạt được cái chỗ đó rồi Thầy sẽ giải thích cho mấy con nghe. Đúng thì Thầy xác định cho cái này đúng và giữ gìn nó bằng cách nào Thầy sẽ chỉ cho. Chứ còn bây giờ pháp tu của Thầy, à bây giờ tu tỉnh thức thì vậy, tu hơi thở là vậy, đẩy lui bệnh là vậy, xả tâm là như vậy thì thử hỏi như vậy có ích lợi gì không? Nhưng mà trả lời những cái pháp như vậy thì nó trở về với cái trạng thái bất động của nó. Nhưng mà không ngờ rằng khi mà trả lời như vậy về quý vị mới ức chế cho được cái đó thì nó sẽ lạc vào cái trạng thái ức chế, nó không niệm khởi, nó bất động thì nó lại sai pháp.
Đâu phải tu hết các tưởng là chứng đạo, đâu phải tĩnh giác là chứng đạo, đâu phải thần thông là chứng đạo, đâu phải ngồi thiền nhiều là chứng đạo. Chứng đạo là tâm định tỉnh, nhu nhuyễn dễ sử dụng, ý muốn gì sai bảo thì thân tâm làm theo. Các con có nghe cái câu mà đức Phật đã dạy không: “Tâm định tỉnh nhu nhuyễn dễ sử dụng”. Vậy thì bây giờ mình biết cái đó là cái bị sanh, bị già, bị chết thì tâm nó nhu nhuyễn chứ gì, thì mình đừng có làm theo cái đó thì nó nhu nhuyễn chứ có gì đâu, chứ đâu phải tập luyện làm sao cho nó nhu nhuyễn. Các con hiểu cái nhu nhuyễn là như thế nào, còn định tỉnh là như thế nào? Mình biết cái này là cái bị sanh, bị già, bị chết là định tỉnh chứ sao, không định tỉnh làm sao biết được cái này. Thế bây giờ ngồi cứng ngắc như gốc cây rồi nói tôi định, rồi tôi biết là định tỉnh như vậy để làm gì đây? Định tỉnh đó làm cái gì, ra ngoài kia làm gốc cây, cục đá chứ không nhẽ bây giờ con người mình tu rồi mình làm cái gốc cây, cục đá ngồi ở hàng rào ngoài kia, ngồi bất động đó sáu tháng như cái chú bé người Ấn Độ đó, làm gì đó. Không lẽ tu như vậy sao? Các con thấy Thầy báng sạch ba cái thứ quỷ quái này. Con người thì con người chứ tại sao con người tu để rồi bây giờ ngồi đó sáu, bẩy tháng không ăn uống gì hết, không nói gì hết, để làm gốc cây sao?
Cho nên, chứng đạo là tâm định tỉnh, phải hiểu chữ định tỉnh, định tỉnh là làm sao, định tỉnh chắc có lẽ là ngồi cứng nhắc không dám cục kịch, đầu óc cũng không dám nghĩ gì hết, đó là định tỉnh; rồi nhu nhuyễn, chắc là nhu nhuyễn cái tâm nó mềm mại lắm đó nha, nghĩ cái gì lạ lùng vậy. Thầy cũng chẳng hiểu nữa! Dễ sử dụng chắc có lẽ là mấy người biết bảo gì nó làm theo cái đấy chứ gì, gọi là dễ sử dụng. Cho nên, phải hiểu cho đúng cái nghĩa của nó.
Chứng đạo là làm chủ sanh, già, bệnh, chết khi tâm ham muốn một điều gì ý thức bảo không được ham muốn điều đó là nó không làm, chứng đạo là vậy. Bây giờ tâm chúng ta muốn cái điều đó mà không có được thì nó thôi, thì đó là chứng chứ còn gì nữa, nó có làm theo cái đó không? Mà nó không làm theo thì đó là mình làm chủ chứ gì, có phải không, mấy con cứ nghĩ đi. Cho nên ở đây Thầy nói rất rõ, những cái điều này là điều các con cần phải hiểu mà tu.
Chứng đạo là làm chủ sanh, già, bệnh, chết, khi tâm ham muốn điều gì thì ý thức của chúng ta chứ không có cái gì hết, không có trí tuệ ở đâu hết, ở đây là ý thức bảo không được ham muốn thì tâm mình không được ham muốn. Khi tâm sân hận thì ý thức bảo tâm không được sân hận thì tâm không sân hận đó là chứng đạo chứ sao? Nó còn giận nữa không, đã bảo là không giận mà giận thì tát vào mặt, lấy bạt tai tát vào đầu nó vài cái mày còn giận là mày chết, tao bảo không giận mày phải nghe chứ. Mình bảo mình không được sao, mình đánh mình không được sao? Có gì đâu mà ngồi đó gìm gìm cái đầu cho nó giận lung, có phải không, còn tát cho nó mấy tát tai nó còn giận thì tát thì nó hết giận, có phải sung sướng không, nó hết giận rồi, cái nào khỏe, cái đau này tát vô nó hết, nó giận nó cứ hằm hằm nó giận hoài nó không phải khổ sao, phải không? Các con thấy cái đó là cái đơn giản nhất của sự tu tập.
Bị ý thức của chúng ta sai là hỏng. Thí dụ như bây giờ thân của chúng ta già yếu lụm cụm thôi thân này không được già yếu lụm cụm, đi đứng vững vàng, thì đó là ý thức mình bảo mà. Đây cô Huệ Ân các con thấy không, có lụm cụm vậy, nhưng bây giờ cô tập cô cũng đỡ rồi đó, các con thấy chưa, ý thức bảo mà. Bằng chứng trước mặt đó chứ đâu, cái ý thức của chúng ta nó đủ cái sức lực, ý làm chủ, ý tạo tác mà, ý dẫn đầu các pháp mà, các con nghe lời đức Phật nói quá rõ ràng mà, đâu có gì. Khi thân chúng ta già yếu lụm cụm thì chúng ta dùng ý thức bảo không được già yếu lụm cụm nữa, phải bình thường thì lần lượt nó cũng trở lại bình thường như thường, đó là cái sự tu chứng của chúng ta mà, nó làm chủ nó mà. Khi thân bị bệnh ý thức bảo thân không được bệnh thì thân nó sẽ không bệnh, các con thấy đó là cái sự thật mà đâu có gì. Nhưng mà mấy con cứ để cho dính mắc nhớ nhà nhớ cửa rồi đi nói chuyện rồi làm cái này cái kia, con bảo nó cũng không nghe chứ đừng có nói, còn mấy con nghe lời Thầy mấy con sống đúng giới đi. Sống độc cư trầm lặng không có nói chuyện với ai hết đi, mấy con sai xem nó có được không, bảo cái gì nó chả nghe.
Khi mà thân nó sắp sửa chết thì mình bảo tịnh chỉ hơi thở chết đi, chứ đừng ở đây mà thở hôm hốp hôm hốp cho mệt, phải không, nó ngưng hơi thở rồi chết có phải sướng không. Để nó cà hớt cà hớt hoài có phải khổ không? Các con thấy mấy người sắp chết họ cứ cà nấc cà nấc, thở không được, mà sống không sống mà chết không chết rất là khổ. Còn ở đây chỉ bảo tịnh chỉ hơi thở, ngưng đi, chết rồi ở đó mà thở kiểu gì lạ lùng. Có phải không mấy con? Đó là sự thật người tu hành nó phải vậy chứ. Nhưng mà chúng ta phải sống như thế nào để chúng ta không bị sanh bị già, bị chết chứ, chúng ta cứ sống ở trong cái bị sanh, bị già, bị chết chúng ta bảo nó có được không? Đâu có được, tại vì chúng ta sống đúng, đó là giới sanh định mà. Cái giới là của chúng ta sống đúng như vậy đó là giới luật thì mấy con thấy chỗ làm chủ của chúng ta rất rõ ràng.
Đây là Thầy nói trên vấn đề dục trên ý thức mà sai bảo cái thân cái tâm của chúng ta, đó là cách thức chúng ta biết, chúng ta tu tập. Mà chỉ cần giữ giới là mấy con sẽ đạt được chứng đạo. Còn năm tháng nữa, mà năm tháng nữa rèn luyện mình ở trong cái này mấy con sẽ đạt được nhiếp tâm nó đâu phải khó đâu, chứ đâu phải mấy con ráng tập như thế này như thế khác, ôi thôi tập đi muốn chết luôn mà xả ra cái trời ơi hai chân nó rũ rượi, coi bộ nó muốn ngục, nó còn khổ hơn. Cho nên vì vậy mà Thầy thấy tu sai mà còn cố.
Cho nên hôm nay, cái bài pháp tuy nó ngắn gọn nhưng nó cô đọng đầy đủ những cái phương pháp. Người nào mà chưa ngộ được cái sự chứng đạo, cái trạng thái chứng đạo rồi đến hỏi Thầy, cần thiết để hiểu biết cái này này, chứ đừng có hiểu biết cái ba lăng nhăng mà tập ức chế tâm, hỏi Thầy lăng nhăng ba cái tưởng này tưởng kia, ba cái đó dẹp xuống hết đi, ở đây không có ba cái thứ đó nữa. Tại vì mấy con cứ ngồi im lặng rồi tưởng nó sinh ra, tưởng nào đủ thứ hết, ai biểu diệt ý thức làm gì để tưởng nó vô nó làm việc, cũng như một người ngủ thì mới có chiêm bao chứ không ngủ làm sao có chiêm bao? Mà ở đây chúng ta hoàn toàn làm chủ cái ý thức, lấy ý thức mà làm chủ tất cả mọi pháp mà, còn ba cái tưởng chúng ta đâu có sử dụng, đâu có cần. Chúng ta đâu phải là thứ tu tưởng, cho nên chúng ta khác.
Đây là người tu chứng đạo ý thức làm chủ sự sống chết, tâm lúc nào cũng thoải mái, dễ chịu, hoan hỷ vui vẻ. Các con thấy mình đuổi nó rồi thì nó bình an cho mình thì ngồi vui vẻ chơi chứ có làm cái gì đâu, chứ đâu phải quá dụng công, dụng sức tu tập mệt nhọc quá cho nên mặt héo xèo. Có phải không mấy con dụng công quá, cái mặt méo xèo, không có người nào hân hoan được. Bởi vì quá dụng công tức là quá hao sức, còn cái này mình dùng ý thức của mình đuổi, sống đúng đời sống giới không ăn phi thời, không nghe ca hát, không vui chơi, không gì hết. Các con thấy rồi bây giờ bắt đầu mình dùng ý thức của mình đuổi tất cả những cái chướng ngại, cái bị già, bị sanh, bị chết, mình làm chủ nó, mình đâu có sống ở trong cái bị sanh, bị già, bị chết đâu. Rồi bắt đầu từ cái tâm niệm của mình mà khởi thì biết nó là cái bị sanh, bị già, bị chết thì tác ý đuổi. Thì bây giờ nó đến với mình đau nhức ở trên thân, nó đến với tâm niệm phiền não, sân hận, lo lắng, sợ hãi đều là dứt hết chứ mình có chấp nhận nó đâu, cái đó là cái bị sanh, bị già, bị chết mình biết mà.
Đó là qua cái bài Thánh Cầu chúng ta biết rõ cái đường lối, cách thức tu tập của mình, chứ không khéo chúng ta cứ ức chế tâm để mà tập tỉnh thức, để mà tập xả tâm bằng cách này bằng cách kia thì chúng ta không khéo chúng ta lọt vào trong trạng thái của tưởng rất là khó khăn.
Cho nên, chứng đạo là sống trong sự an vui, thanh thản trước các ác pháp, chứ đâu phải chứng đạo chứng như cục đá gốc cây.
Như sư cô Huệ Ân làm chủ được thân tâm một cách cụ thể, rõ ràng. Đó bây giờ cô Huệ Ân ngồi trước mặt chúng ta cô làm chủ được rõ ràng, như vậy là chứng đạo chứ còn đòi gì mấy con? Các con thấy hạnh phúc quá, trên thân có đau thì cô tác ý một vài giây, một vài phút là vượt qua. Thậm chí cái thân đã trở thành cái tật đi mà còng thế rồi nó vẫn ngay lại được, đó là cái chứng đạo, cái lực của chứng đạo đã có chứ đâu phải không? Nhưng thời gian chúng ta để chứng đạo trọn vẹn, 5 tháng, cho đến cuối cùng chúng ta trọn vẹn thì chúng ta đủ lực chứ sao. Mà đức Phật đã nói: “pháp ta không có thời gian đến để mà thấy”, thấy quá rõ ràng chứ đâu phải không có cái kết quả đó đâu. Chứ không phải tu đợi đến chết mới cầu về Cực Lạc, mới thấy mình vãng sanh, phải vậy không, đạo Phật rất cụ thể.
Chứng đạo đâu có nghĩa là ngồi thiền hay đi kinh hành suốt đêm không ngủ. Xưa đức Phật canh giữa Phật còn nằm kiết tường nghỉ ngơi kia mà. Các con thấy ngày xưa đức Phật đã tu chứng rồi nhưng mà canh giữa trong cái thời khóa đức Phật đã nói rất rõ, đức Phật còn nằm nghỉ ngơi, đâu có ép buộc mà chúng ta phải thức trắng đêm. Cho nên ở đây, tất cả những điều mà Thầy cô đọng lại để cho chúng ta biết cách thức tu tập. Nay nghe rõ ràng rồi các con còn có cái gì mà thắc mắc không?
Hôm nay Thầy nhắc thêm một lần.